{"id":5212,"date":"2025-11-08T23:05:01","date_gmt":"2025-11-08T21:05:01","guid":{"rendered":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/?page_id=5212"},"modified":"2025-11-09T23:21:47","modified_gmt":"2025-11-09T21:21:47","slug":"depopulacja-bialorusi","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/depopulacja-bialorusi\/","title":{"rendered":"Depopulacja Bia\u0142orusi"},"content":{"rendered":"\n

<\/p>\n\n\n\n

Wprowadzenie<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Chrze\u015bcija\u0144stwo na obecne ziemie Bia\u0142orusi dociera\u0142o ju\u017c w X stuleciu. Chrystianizacja trwa\u0142a przez kolejne stulecia. Przez kilka stuleci przodkowie obecnych Bia\u0142orusin\u00f3w, wraz z Polakami i Litwinami, tworzyli Wielkie Ksi\u0119stwo Litewskie. W latach 1596-1795 Bia\u0142oru\u015b by\u0142a cz\u0119\u015bci\u0105 Rzeczpospolitej Obojga Narod\u00f3w. W wyniku rozbior\u00f3w Rzeczpospolitej Obojga narod\u00f3w ziemie bia\u0142oruskie zacz\u0119\u0142y przechodzi\u0107 pod panowanie rosyjskie. Na mocy traktatu ryskiego z 1921 r. obszar obecnej Bia\u0142orusi podzielono pomi\u0119dzy Polsk\u0119 a Rosj\u0119 a w 1939 r. w\u0142\u0105czono do Rosji bolszewickiej. W grudniu 1991 r. Bia\u0142oru\u015b uzyska\u0142a niepodleg\u0142o\u015b\u01071<\/sup><\/a>. Od wielu lat, jednym z najwi\u0119kszych problem\u00f3w Bia\u0142orusi jest spadaj\u0105ca liczba rodz\u0105cych si\u0119 dzieci. Depopulacja niesie ze sob\u0105 ogrom zmian spo\u0142ecznych.<\/p>\n\n\n\n

Zmiany demograficzne mieszka\u0144c\u00f3w <\/strong>Bia\u0142orusi<\/strong> na tle populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W roku 1900 liczba ludno\u015bci \u015bwiata wzros\u0142a do 1,61 mld2<\/sup><\/a><\/u><\/sup>, za\u015b Bia\u0142orusi do prawie 5,4 mln3<\/sup><\/a><\/sup>, co stanowi\u0142o 0,33% udzia\u0142u w populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej. W przededniu wybuchu I wojny \u015bwiatowej udzia\u0142 procentowy ludno\u015bci Bia\u0142orusi do populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej pozosta\u0142 na tym samym poziomie. Trwa\u0142o to do 1950 r. Gwa\u0142towny spadek udzia\u0142u ludno\u015bci bia\u0142oruskiej do populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej zauwa\u017camy w drugiej po\u0142owie XX w. i w dw\u00f3ch pierwszych dekadach XXI stulecia.<\/p>\n\n\n\n

W ci\u0105gu 120 lat udzia\u0142 ludno\u015bci bia\u0142oruskiej w stosunku do populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej spad\u0142 prawie trzykrotnie. Znacznie wi\u0119kszy spadek w stosunku do populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej w Europie mieli tylko rodowici Niemcy, bo pi\u0119ciokrotny4<\/sup><\/a> i Francuzi5<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Udzia\u0142 mieszka\u0144c\u00f3w <\/strong>Bia\u0142orusi<\/strong> w populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej w latach 1<\/strong>900<\/strong>-2020<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Rok<\/td>Liczba ludno\u015bci na \u015bwiecie na 1 stycznia<\/td>Liczba ludno\u015bci w Bia\u0142orusi na 1 stycznia<\/td>Udzia\u0142 procentowy w populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej<\/td><\/tr>
1900<\/td>1 646 165 000<\/td>5 398 537<\/td>0,33<\/td><\/tr>
1914<\/td>1 825 070 987<\/td>6 049 071<\/td>0,33<\/td><\/tr>
1925<\/td>1 967 683 298<\/td>6 560 287<\/td>0,33<\/td><\/tr>
1939<\/td>2 262 699 677<\/td>7 210 822<\/td>0,32<\/td><\/tr>
1950<\/td>2 513 866 197<\/td>7 745 000<\/td>0,31<\/td><\/tr>
1970<\/td>4 023 981 107<\/td>9 038 000<\/td>0,22<\/td><\/tr>
1985<\/td>4 809 575 137<\/td>9 999 000<\/td>0,20<\/td><\/tr>
2000<\/td>6 088 230 944<\/td>10 002 535<\/td>0,16<\/td><\/tr>
2020<\/td>7 881 691 855<\/td>9 410 259<\/td>0,12<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

<\/a> \u0179r\u00f3d\u0142o: Belarus , http:\/\/population.city\/belarus\/<\/a>, (dost\u0119p: 17 .04. 2024 r.); zob. Demographics of Belarus, https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Demographics_of_Belarus<\/a>, (dost\u0119p: 16 .04. 2024 r.); zob. \u015awiat \u2013 populacja 1800-2100, http:\/\/populacja.population.city\/world\/<\/a>, (dost\u0119p: 04 .06. 2023 r.); Obliczenia w\u0142asne.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Pierwsza po\u0142owa XX stulecia charakteryzowa\u0142a si\u0119 stabilnym przyrostem ludno\u015bci bia\u0142oruskiej w stosunku do populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej. Dopiero w drugiej po\u0142owie XX w. widzimy zapa\u015b\u0107 demograficzn\u0105. W ci\u0105gu siedmiu dekad idee antynatalistyczne dokona\u0142y ogromnych zmian demograficznych. Po\u015bwiadczaj\u0105 to wska\u017aniki dzietno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Wska\u017aniki dzietno\u015bci na Bia\u0142orusi w latach 1900-2020<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Na prze\u0142omie XIX i XX stulecia na kobiet\u0119 w wieku rozrodczym na Bia\u0142orusi przypada\u0142o sze\u015bcioro dzieci. Tak by\u0142o m.in. w Bu\u0142garii. W Rosji wska\u017aniki dzietno\u015bci przekracza\u0142y ponad 7 punkt\u00f3w6<\/sup><\/a>. W pierwszej po\u0142owie XX stulecia wska\u017aniki dzietno\u015bci pomniejszy\u0142y si\u0119 ponad dwukrotnie. Z sze\u015bciu punkt\u00f3w spad\u0142y do nieco ponad 2,5. Idee antynatalistyczne czyni\u0142y ogromne spustoszenie. Po 1945 r. liczba dzieci gwa\u0142townie pomniejsza\u0142a si\u0119 w rodzinach bia\u0142oruskich. Aborcja dokona\u0142a ogromnego spustoszenia, w p\u00f3\u017aniejszym czasie \u015brodki antykoncepcyjne, rozwody a tak\u017ce deprawacja dzieci i m\u0142odzie\u017cy.<\/p>\n\n\n\n

Aborcja<\/strong><\/p>\n\n\n\n

<\/a> Dnia 18 listopada 1920 r. wsp\u00f3lna uchwa\u0142a inspektor\u00f3w ds. narkotyk\u00f3w, wymiaru sprawiedliwo\u015bci i ochrony zdrowia Kraju Rad zezwoli\u0142a na zabicie dzieci nienarodzonych w plac\u00f3wkach medycznych. W ten spos\u00f3b Rosja Radziecka (a wraz z ni\u0105 Radziecka Bia\u0142oru\u015b) sta\u0142a si\u0119 pierwszym krajem na \u015bwiecie, kt\u00f3ry pozwoli\u0142 swoim obywatelom na dokonywanie aborcji. Zezwolenie to zosta\u0142o uznane przez w\u0142adze za rozwi\u0105zanie tymczasowe, nieuniknione z\u0142o spo\u0142eczne, a nie norm\u0119 medyczno-prawn\u01057<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

W latach 1920-1955 na Bia\u0142orusi zabito oko\u0142o 1,5 mln dzieci nienarodzonych. Proceder ten rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 w latach dwudziestych XX stulecia. W kolejnych latach prawo przyzwala\u0142o na aborcj\u0119. W latach 1936-1955 aborcja by\u0142a zakazana. W bardzo kr\u00f3tkim czasie nast\u0105pi\u0142 boom aborcyjny. Wed\u0142ug ameryka\u0144skiego badacza, Roberta Johnstona w 1954 r. zabito oko\u0142o 8 tys. nienarodzonych dzieci, a po pi\u0119ciu latach liczba ta wzros\u0142a do 155 tys. W latach 1962-2002 wi\u0119cej dzieci zabijano w \u0142onie matek ni\u017c si\u0119 rodzi\u0142o. W tym czasie urodzi\u0142o si\u0119 5 722 593 dzieci a abortowano 7 849 890 os\u00f3b. W tym czasie zabito wi\u0119cej dzieci o 2 127 297 os\u00f3b8<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

W latach 1954 \u2013 2020 urodzi\u0142o si\u0119 na Bia\u0142orusi 9 206 699 \u017cywych dzieci a abortowano 9 377 092 dzieci9<\/sup><\/a>. Gdyby nie zabito nienarodzone dzieci urodze\u0144 \u017cywych os\u00f3b by\u0142oby 18 583 791.<\/p>\n\n\n\n

\u017bywe urodzenia i abortowane dzieci<\/strong> na Bia\u0142orusi w latach 1954-2020<\/strong> (w milionach)<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

W latach 1920-2020 populacj\u0119 Bia\u0142orusi pomniejszy\u0142a aborcja o oko\u0142o 10,87 mln.<\/p>\n\n\n\n

Antykoncepcja<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pierwsze idee antynatalistyczne na obszar dzisiejszej Bia\u0142orusi dociera\u0142y ju\u017c w pierwszych dekadach XX stulecia. Czyniono to za pomoc\u0105 medi\u00f3w, prasy, ulotek a tak\u017ce poprzez dzia\u0142alno\u015b\u0107 organizacji feministycznych i socjalistycznych propaguj\u0105cych regulacje urodze\u0144 czy \u201e\u015bwiadome macierzy\u0144stwo\u201d. Propaganda depopulacyjna powodowa\u0142a powolne pomniejszenie wsp\u00f3\u0142czynnika dzietno\u015bci. W latach dwudziestych XX stulecia propagowano \u015brodki antykoncepcyjne poprzez tak zwane \u201eSp\u00f3\u0142dzielnie Zdrowia\u201d, kt\u00f3re tworzono przede wszystkim w \u015brodowiskach wiejskich10<\/sup><\/a>. W okresie mi\u0119dzywojennym wsp\u00f3\u0142czynniki dzietno\u015bci pomniejszy\u0142y si\u0119 o 1,72 punktu. Od czterech dekad mala\u0142a liczba dzieci w rodzinach11<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Po II wojnie \u015bwiatowej, w nowej rzeczywisto\u015bci politycznej, wska\u017aniki dzietno\u015bci pomniejsza\u0142y si\u0119 gwa\u0142townie. W po\u0142owie lat siedemdziesi\u0105tych XX stulecia zako\u0144czy\u0142 si\u0119 okres zast\u0119powalno\u015bci pokoleniowej na Bia\u0142orusi. Wsp\u00f3\u0142czynniki dzietno\u015bci spad\u0142y poni\u017cej 2,1 punktu12<\/sup><\/a>. W latach siedemdziesi\u0105tych XX stulecia pojawi\u0142y si\u0119 pigu\u0142ki antykoncepcyjne, kt\u00f3re doprowadzi\u0142y do kolejnego spadku wsp\u00f3\u0142czynnik\u00f3w dzietno\u015bci. Masowy dost\u0119p do \u015brodk\u00f3w niszcz\u0105cych \u017cycie w\u015br\u00f3d Bia\u0142orusin\u00f3w pojawi\u0142 si\u0119 w latach dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych XX stulecia. W 2012 r. \u015brodki antykoncepcyjne stosowane by\u0142y przez 74% kobiet w wieku rozrodczym13<\/sup><\/a>. Po 1990 r. zacz\u0119\u0142a spada\u0107 liczba aborcji. Dopiero w 2002 r. urodzi\u0142o si\u0119 wi\u0119cej dzieci ni\u017c zabito w \u0142onach matek14<\/sup><\/a>. W pierwszej dekadzie XXI stulecia og\u0142oszono nowy \u201eKrajowy program planowania ci\u0105\u017cy i zapobiegania poronieniom na lata 2008\u20132010\u201d, przyj\u0119ty na Bia\u0142orusi w 2008 r. (Zarz\u0105dzenie Ministra Zdrowia Republiki Bia\u0142orusi nr 42 z 23 stycznia 2010 r.). Podj\u0119to w nim plan promowania i popraw\u0119 dost\u0119pu do szerszej gamy \u015brodk\u00f3w antykoncepcyjnych. Projektowano bezp\u0142atn\u0105 antykoncepcje kobietom i m\u0142odzie\u017cy z rodzin znajduj\u0105cych si\u0119 w niekorzystnej sytuacji spo\u0142ecznej15<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Antykoncepcja staje si\u0119 g\u0142\u00f3wnym czynnikiem depopulacyjnym na Bia\u0142orusi.<\/p>\n\n\n\n

Rozwody i zwi\u0105zki cywilne<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W 1917 r. Rosji bolszewickiej w\u0142adz\u0119 zdobyli rewolucjoni\u015bci komunistyczni. Niebawem po zako\u0144czeniu rewolucji pa\u017adziernikowej wprowadzono dwoma dekretami \u015bluby cywilne i rozwody. Przez wiele lat prowadzono eksperymenty na rodzinie i ma\u0142\u017ce\u0144stwie16<\/sup><\/a>. Od pierwszych miesi\u0119cy trwania rewolucji socjali\u015bci komunistyczni w\u0142\u0105czyli do swego programu kwestie p\u0142ci, og\u0142aszaj\u0105c, \u017ce tylko socjali\u015bci s\u0105 zdolni ostatecznie rozwi\u0105za\u0107 te kwesti\u0119. Idee marksistowskie g\u0142osi\u0142y, \u017ce kobiety znajduj\u0105 si\u0119 pod podw\u00f3jnym uciskiem kapita\u0142u i rodziny bur\u017cuazyjnej. Zadaniem rewolucji bolszewickiej by\u0142o zniszczenie w\u0142asno\u015bci prywatnej i rodziny17<\/sup><\/a>. A tak\u017ce propagowanie \u017cycia seksualnego w\u015br\u00f3d dzieci i m\u0142odzie\u017cy, ucz\u0105c ich masturbacji, propaguj\u0105c pornografi\u0119 i aborcj\u011918<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Tocz\u0105ca si\u0119 rewolucja seksualna w latach dwudziestych XX w. w bolszewickiej Rosji dokona\u0142a ogromnych zniszcze\u0144 spo\u0142ecznych. Doprowadzi\u0142a do zapa\u015bci edukacji m\u0142odego pokolenia Bia\u0142orusin\u00f3w. \u201eInnowacyjni nauczyciele znie\u015bli w szkole system zaj\u0119\u0107 lekcyjnych i nauczania przedmiot\u00f3w, zada\u0144 domowych i egzamin\u00f3w, a wprowadzili przyuczenie do pracy. Istotnym elementem eksperymentu w zakresie edukacji seksualnej by\u0142o wprowadzenie w szko\u0142ach wsp\u00f3lnej edukacji dla dziewcz\u0105t i ch\u0142opc\u00f3w. Wed\u0142ug radzieckiego psychologa L. Wygotskiego wsp\u00f3lna edukacja mia\u0142a normalizowa\u0107 stosunki seksualne nastolatk\u00f3w. Jednak badania przeprowadzone w\u015br\u00f3d uczni\u00f3w w latach dwudziestych XX wieku wykaza\u0142y co\u015b innego. Tym samym znaczna cz\u0119\u015b\u0107 bia\u0142oruskich uczni\u00f3w w wieku 13\u201317 lat uwa\u017ca\u0142a wsp\u00f3ln\u0105 edukacj\u0119 za nienormaln\u0105\u201d19<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Pod koniec lat dwudziestych XX stulecia socjali\u015bci komunistyczni wycofali si\u0119 z propagowania rewolucji seksualnej. Podj\u0119li akcje powrotu do tradycyjnych norm moralnych. Jednak rozpr\u0119\u017cenie obyczaj\u00f3w by\u0142o tak daleko posuni\u0119te, \u017ce proces demoralizacji trwa\u0142 nadal. Obserwujemy go do dnia dzisiejszego, po du\u017cej liczbie rozwod\u00f3w w spo\u0142eczno\u015bci Bia\u0142orusin\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

W ci\u0105gu ostatnich trzech dekad liczba ma\u0142\u017ce\u0144stw waha\u0142a si\u0119 od ponad 82 tys. do niewiele ponad 50 tys. Najwi\u0119ksz\u0105 liczb\u0119 ma\u0142\u017ce\u0144stw zawarto w 2013 r., ponad 87 tys. a rozwod\u00f3w by\u0142o w 2000 r. ponad 43,5 tys.<\/p>\n\n\n\n

Wska\u017anik rozwod\u00f3w na Bia\u0142orusi na 100 ma\u0142\u017ce\u0144stw<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Pod koniec lat osiemdziesi\u0105tych XX stulecia rozpada\u0142o si\u0119 ponad 33% zawartych ma\u0142\u017ce\u0144stw. W latach dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych XX w. narasta\u0142a liczba rozwod\u00f3w. Pod koniec drugiego tysi\u0105clecia rozpada\u0142o si\u0119 co si\u00f3dme ma\u0142\u017ce\u0144stwo. Pierwsze dwie dekady XXI stulecia wyhamowa\u0142y trend rozwodowy na rzecz stabilizacji ma\u0142\u017ce\u0144stw. Cho\u0107 pod koniec drugiej dekady ponownie wzrasta\u0142a liczba rozwod\u00f3w. W 2018 r. na 100 ma\u0142\u017ce\u0144stw rozpad\u0142o si\u0119 prawie 55 ma\u0142\u017ce\u0144stw.<\/p>\n\n\n\n

II wojna \u015bwiatowa<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W wyniku dzia\u0142a\u0144 wojennych w latach 1939-1945 ludno\u015b\u0107 Bia\u0142orusi pomniejszy\u0142a si\u0119 o oko\u0142o 2,3 mln os\u00f3b, co stanowi\u0142o ponad 25% og\u00f3\u0142u ludno\u015bci20<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Ofiary terroru komunistycznego<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wed\u0142ug najbardziej skromnych ustale\u0144 historyk\u00f3w, liczba ofiar stalinowskich na Bia\u0142orusi przewy\u017csza 250 tys21<\/sup><\/a>. Prof. Ihar Kuzniecau Bia\u0142oruskiego Uniwersytetu Pa\u0144stwowego podaje, \u017ce represje dotkn\u0119\u0142y 1,5 mln mieszka\u0144c\u00f3w Bia\u0142orusi z czego 600 tys. zosta\u0142o zamordowanych22<\/sup><\/a>. O tyle os\u00f3b populacja Bia\u0142orusi pomniejszy\u0142a si\u0119 poprzez terror stalinowski.<\/p>\n\n\n\n

Emigracja<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Emigracja pomniejszy\u0142a populacje Bia\u0142orusi o oko\u0142o 2 mln os\u00f3b23<\/sup><\/a>. G\u0142\u00f3wnymi kierunkami wyjazd\u00f3w to kraje postsowieckie poza Uni\u0119 Europejsk\u0105, Gruzja, Uzbekistan a przed wojn\u0105 tak\u017ce Ukraina. W Unii Europejskiej to Litwa, \u0141otwa i Polska. Wszystkie te kraje s\u0105 bardzo dogodne dla Bia\u0142orusin\u00f3w, pod wzgl\u0119dem kultury, j\u0119zyka, jak i \u017cycia codziennego24<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Najliczniejsza grupa Bia\u0142orusin\u00f3w mieszka w Stanach Zjednoczonych (600-768 tys.), w Rosji (521,4 tys.), na Ukrainie (275,5 tys.), w Polsce (104,4 tys.), na \u0141otwie (60 tys.), w Kazachstanie (66,4 tys.), w Niemczech (61 tys.) i na Litwie (60 tys.). W wielu innych krajach liczba Bia\u0142orusin\u00f3w nie przekracza 30 tys. os\u00f3b25<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Prognozowana liczba mieszka\u0144c\u00f3w Bia\u0142orusi na 2020 r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

A zatem, jaka by\u0142aby liczba ludno\u015bci Bia\u0142orusi bez turbulencji dziejowych, gdyby zachowano p\u0142odno\u015b\u0107 z pocz\u0105tk\u00f3w XX stulecia? Poszukajmy na to pytanie odpowiedzi. Z oblicze\u0144 prowadzonych na przyk\u0142adzie Polski uda\u0142o si\u0119 nam ustali\u0107, \u017ce populacja ludzko\u015bci na \u015bwiecie w 2020 r., bez turbulencji dziejowych, liczy\u0142aby oko\u0142o 13,55 mld26<\/sup><\/a><\/sup>. W roku 1914 udzia\u0142 mieszka\u0144c\u00f3w Bia\u0142orusi w populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej wynosi\u0142 0,33%, a zatem, gdyby ten udzia\u0142 si\u0119 utrzyma\u0142 na podobnym poziomie przez ponad 100 lat, to mieszka\u0144cy Bia\u0142orusi w 2020 r. liczyliby oko\u0142o 44,71 mln. Na jeden kilometr kwadratowy przypada\u0142o by 215,3 osoby, a nie 45,3 jak obecnie27<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

A zatem, co by\u0142o g\u0142\u00f3wnym czynnikiem depopulacyjnym? Aborcja, kt\u00f3ra by\u0142a traktowana przez wiele dekad jako metoda antykoncepcyjna. Dokona\u0142a pomniejszenia populacji Bia\u0142orusi o 10,87 mln os\u00f3b. Terror komunistyczny pozbawi\u0142 \u017cycia oko\u0142o 0,6 mln, II wojna \u015bwiatowa pomniejszy\u0142a populacje o 2,3 mln, a w wyniku emigracji i innych zdarze\u0144 losowych poza Bia\u0142orusi\u0105 mieszka oko\u0142o 2 mln os\u00f3b. \u017bycie ludzkie nie przebiega z dok\u0142adno\u015bci\u0105 matematyczn\u0105, przysparza r\u00f3\u017cnych perypetii, dlatego te\u017c poronienia i inne zdarzenia losowe pomniejszy\u0142y populacj\u0119 Bia\u0142orusi o oko\u0142o 0,4 mln dzieci28<\/sup><\/a><\/sup>. Wszystkie te turbulencje populacyjne pomniejszy\u0142y liczb\u0119 Bia\u0142orusi o 16,17 mln os\u00f3b. \u0141\u0105cznie z obecnymi mieszka\u0144cami otrzymujemy 25,58 mln os\u00f3b. Do 44,7 mln brakuje nam jeszcze 19,12 mln. A zatem co si\u0119 sta\u0142o z t\u0105 grup\u0105 os\u00f3b? Przyczyn\u0105 ubytku tej grupy jest antykoncepcja, przede wszystkim pigu\u0142ka antykoncepcyjna, kt\u00f3ra powoduje zniszczenie pocz\u0105tkuj\u0105cego \u017cycia ludzkiego albo nie dopuszcza do jego powstania. Od trzech dekad antykoncepcja staje si\u0119 g\u0142\u00f3wn\u0105 przyczyna depopulacyjn\u0105 Bia\u0142orusi, wypiera powoli aborcj\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Liczba mieszka\u0144c\u00f3w Bia\u0142orusi w 2020 r.<\/strong> i g\u0142\u00f3wne czynniki depopulacyjne<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wydarzenie demograficzne<\/td>Dane w milionach<\/td>Udzia\u0142 procentowy w populacji bez turbulencji dziejowych<\/td><\/tr>
Liczba mieszka\u0144c\u00f3w Bia\u0142orusi w 2020 r.<\/td>9,41<\/td>21,05<\/td><\/tr>
Aborcja<\/td>10,87<\/td>24,32<\/td><\/tr>
Antykoncepcja<\/td>19,12<\/td>42,78<\/td><\/tr>
Terror sowiecki<\/td>0,6<\/td>1,34<\/td><\/tr>
II wojna \u015bwiatowa<\/td>2,3<\/td>5,14<\/td><\/tr>
Poronienia i inne zdarzenia losowe<\/td>0,4<\/td>0,9<\/td><\/tr>
Emigracja polityczna i ekonomiczna<\/td>2<\/td>4,47<\/td><\/tr>
Og\u00f3lna liczba Bia\u0142orusin\u00f3w bez turbulencji dziejowych<\/td>44,7<\/td>100<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

<\/a> \u0179r\u00f3d\u0142a: Belarus , http:\/\/population.city\/belarus\/<\/a>, (dost\u0119p: 17 .04. 2024 r.); zob. Demographics of Belarus, https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Demographics_of_Belarus<\/a>, (dost\u0119p: 16 .04. 2024 r.); zob. \u015awiat \u2013 populacja 1800-2100, http:\/\/populacja.population.city\/world\/<\/a>, (dost\u0119p: 04 .06. 2023 r.); Obliczenia na podstawie Historical abortion statistics, Belarus, https:\/\/www.johnstonsarchive.net\/policy\/abortion\/ab-belarus.html<\/a>, dost\u0119p: 17 .04. 2024 r.; Obliczenia w\u0142asne.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Podsumowanie<\/strong><\/p>\n\n\n\n

G\u0142\u00f3wn\u0105 przyczyn\u0105 depopulacyjna na Bia\u0142orusi jest antykoncepcja, kt\u00f3ra pomniejszy\u0142a populacj\u0119 prawie o 43%. Zabijanie dzieci nienarodzonych sta\u0142o si\u0119 przyczyna pomniejszenia ludno\u015bci na Bia\u0142orusi o 10,87 mln, co stanowi znacznie wi\u0119ksz\u0105 populacj\u0119 ni\u017c dzi\u015b zamieszkuj\u0105cych mieszka\u0144c\u00f3w. II wojna \u015bwiatowa i emigracja uszczupli\u0142y populacje o 4,3 mln. Rewolucja seksualna tocz\u0105ca si\u0119 w Rosji bolszewickiej w latach dwudziestych XX stulecia dotkn\u0119\u0142a tak\u017ce bardzo mocno m\u0142odych Bia\u0142orusin\u00f3w. Rozwody i zwi\u0105zki cywilne przyczyni\u0142y si\u0119 tak\u017ce znacz\u0105co do pomniejszenia populacji na Bia\u0142orusi.<\/p>\n\n\n\n

Ks. K. Bielawny<\/em><\/p>\n\n\n\n

Przypisy<\/strong>:<\/p>\n\n\n\n

1<\/a>Zob. Historia Bia\u0142orusi, https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Historia_Bia%C5%82orusi<\/a>, (dost\u0119p: 18 .10. 2024 r.)<\/p>\n\n\n\n

2<\/a>Zob. Ludno\u015b\u0107 \u015bwiata, https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Ludno%C5%9B%C4%87_%C5%9Bwiata<\/a>, dost\u0119p: 20 .02. 2022 r.<\/p>\n\n\n\n

<\/a> 3<\/a>Zob. Belarus , http:\/\/population.city\/belarus\/<\/a>, (dost\u0119p: 17 .04. 2024 r.)<\/p>\n\n\n\n

4<\/a>Zob. K. Bielawny, Niemcy bez Niemc\u00f3w, \u201eNasz Dziennik\u201d 2022, nr 12 z 17 I.<\/p>\n\n\n\n

5<\/a> Zob. K. Bielawny, Depopulacja nad Sekwan\u0105, \u201eNasz Dziennik\u201d 2022, nr 94, z 25 IV.<\/p>\n\n\n\n

6<\/a>Zob. K. Bielawny, Depopulacja w Rosji, \u201eNasz Dziennik\u201d 2022, nr 18, z 24 I.<\/p>\n\n\n\n

7<\/a>Zob. A. Gu\u017ca\u0142owski. Atak na rodzin\u0119: rewolucja seksualna lat 20. w BSRR na \u0142amach czasopism, https:\/\/www.belhistory.eu\/archives\/3795#ftn7<\/a>, dost\u0119p: 18 .04. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

8<\/a> Obliczenia na podstawie Historical abortion statistics, Belarus, https:\/\/www.johnstonsarchive.net\/policy\/abortion\/ab-belarus.html<\/a>, dost\u0119p: 17 .04. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

9<\/a> Obliczenia na podstawie Historical abortion statistics, Belarus, https:\/\/www.johnstonsarchive.net\/policy\/abortion\/ab-belarus.html<\/a>, dost\u0119p: 17 .04. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

10<\/a>Zob. K. Bielawny, Ocali\u0107 niepodleg\u0142o\u015b\u0107, Warszawa 2023, s. 173.<\/p>\n\n\n\n

11<\/a>Obliczenia na podstawie Demographics of Belarus, https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Demographics_of_Belarus<\/a>, dost\u0119p: 18 .04. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

<\/a> 12<\/a>Zob. Demographics of Belarus, https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Demographics_of_Belarus<\/a>, dost\u0119p: 18 .04. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

13<\/a> Zob. Share of women using the contraceptive pill in Europe in 2018, by country, https:\/\/www.statista.com\/statistics\/1063450\/birth-control-pill-use-in-europe\/<\/a>, dost\u0119p: 17 .04. 2024 r.; zob. B. P. Denisow, W. I. Sakiewicz, A. Jasilioniene, Divergent Trends in Abortion and Birth Control Practices in Belarus, Russia and Ukraine, https:\/\/www.ncbi.nlm.nih.gov\/pmc\/articles\/PMC3542819\/<\/a>, dost\u0119p: 19 .04. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

14<\/a>Zob. Obliczenia na podstawie Historical abortion statistics, Belarus, https:\/\/www.johnstonsarchive.net\/policy\/abortion\/ab-belarus.html<\/a>, dost\u0119p: 17 .04. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

15<\/a>Zob. B. P. Denisow, W. I. Sakiewicz, A. Jasilioniene, Divergent Trends in Abortion and Birth Control Practices in Belarus, Russia and Ukraine, https:\/\/www.ncbi.nlm.nih.gov\/pmc\/articles\/PMC3542819\/<\/a>, dost\u0119p: 19 .04. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

16<\/a>Zob. K. Bielawny, Ocali\u0107 niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Warszawa 2023, s. 233.<\/p>\n\n\n\n

17<\/a>Zob. \u0410. \u0413\u0443\u0436\u0430\u043b\u043e\u045e\u0441\u043a\u0456. \u0417\u0430\u043c\u0430\u0445 \u043d\u0430 \u0441\u044f\u043c\u2019\u044e: \u0441\u0435\u043a\u0441\u0443\u0430\u043b\u044c\u043d\u0430\u044f \u0440\u044d\u0432\u0430\u043b\u044e\u0446\u044b\u044f 1920-\u0445 \u0433. \u0443 \u0411\u0421\u0421\u0420 \u043d\u0430 \u0441\u0442\u0430\u0440\u043e\u043d\u043a\u0430\u0445 \u043f\u0435\u0440\u044b\u044f\u0434\u044b\u0447\u043d\u0430\u0433\u0430 \u0434\u0440\u0443\u043a\u0443, https:\/\/www.belhistory.eu\/archives\/3795<\/a>, dost\u0119p: 25 .04. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

18<\/a>Ibidem.<\/p>\n\n\n\n

19<\/a>Ibidem.<\/p>\n\n\n\n

20<\/a>Zob. Szacunkowa liczba ofiar w republikach Zwi\u0105zku Radzieckiego, https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Ofiary_II_wojny_%C5%9Bwiatowej<\/a>, dost\u0119p: 17 .04. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

21<\/a>Zob. Historia Bia\u0142orusi. Cz\u0119\u015b\u0107 13: Kuropaty symbolem represji sowieckich, https:\/\/www.polskieradio.pl\/39\/156\/Artykul\/2579935,Historia-Bialorusi-Czesc-13-Kuropaty-symbolem-represji-sowieckich<\/a>, dost\u0119p: 18 .04. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

22<\/a>Zob. J. Prus, Bia\u0142oruscy niezale\u017cni dzia\u0142acze czcz\u0105 pami\u0119\u0107 ofiar represji stalinowskich, https:\/\/dzieje.pl\/aktualnosci\/bialoruscy-niezalezni-dzialacze-czcza-pamiec-ofiar-represji-stalinowskich<\/a>, dost\u0119p: 18.04. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

23<\/a>Zob. K. K\u0142ysi\u0144ski, Wyludniaj\u0105cy si\u0119 kraj. Sytuacja demograficzna Bia\u0142orusi, https:\/\/www.osw.waw.pl\/pl\/publikacje\/komentarze-osw\/2023-10-17\/wyludniajacy-sie-kraj-sytuacja-demograficzna-bialorusi<\/a>, dost\u0119p: 17 .04. 2024 r. Z w\u0142asnych wylicze\u0144 wynika, \u017ce emigracja Bia\u0142orusi uszczupli\u0142a populacje o oko\u0142o 2 mln os\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n

24<\/a>Zob. A. Saifullayeu, Kierunek \u2013 Europa. Tendencje migracji z Bia\u0142orusi po 2020 roku, https:\/\/by-ua-studium.pl\/kierunek-europa-tendencje-migracji-z-bialorusi-po-2020-roku\/<\/a>, dost\u0119p: 18 .04. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

<\/a> 25<\/a>Zob. Bia\u0142orusini, https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Belarusians<\/a>, dost\u0119p: 19 .04. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

26<\/a>Zob. K. Bielawny, Dramat depopulacji, \u201eNasz Dziennik\u201d 2021, nr 188, z 16 VIII.<\/p>\n\n\n\n

27<\/a> Zob. Bia\u0142oru\u015b, https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Bia%C5%82oru%C5%9B<\/a>, dost\u0119p: 11 .10. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

28<\/a> Obliczenia na podstawie Historical abortion statistics, Belarus, https:\/\/www.johnstonsarchive.net\/policy\/abortion\/ab-belarus.html<\/a>, dost\u0119p: 17 .04. 2024 r.<\/p>\n

Views: 43<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wprowadzenie Chrze\u015bcija\u0144stwo na obecne ziemie Bia\u0142orusi dociera\u0142o ju\u017c w X stuleciu. Chrystianizacja trwa\u0142a przez kolejne stulecia. Przez kilka stuleci przodkowie obecnych Bia\u0142orusin\u00f3w, wraz z Polakami i Litwinami, tworzyli Wielkie Ksi\u0119stwo Litewskie. W latach 1596-1795 Bia\u0142oru\u015b by\u0142a cz\u0119\u015bci\u0105 Rzeczpospolitej Obojga Narod\u00f3w. W wyniku rozbior\u00f3w Rzeczpospolitej Obojga narod\u00f3w ziemie bia\u0142oruskie zacz\u0119\u0142y przechodzi\u0107 pod panowanie rosyjskie. Na mocy … <\/p>\n

Czytaj dalej \u201eDepopulacja Bia\u0142orusi\u201d<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5224,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-5212","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5212","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5212"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5212\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5222,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5212\/revisions\/5222"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5224"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5212"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}