{"id":5230,"date":"2025-11-10T21:58:23","date_gmt":"2025-11-10T19:58:23","guid":{"rendered":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/?page_id=5230"},"modified":"2025-11-10T22:05:39","modified_gmt":"2025-11-10T20:05:39","slug":"depopulacja-finlandii","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/depopulacja-finlandii\/","title":{"rendered":"Depopulacja Finlandii"},"content":{"rendered":"\n

Wprowadzenie<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Chrze\u015bcija\u0144stwo do Finlandii dociera w po\u0142owie XII stulecia. Pierwszym misjonarzem ziem fi\u0144skich by\u0142 bp Henryk z Uppsali, kt\u00f3ry dotar\u0142 do Finlandii z kr\u00f3lem Szwecji Erykiem IX. Wyprawa mia\u0142a charakter ewangelizacyjny Finlandii. Bp Henryk podj\u0105\u0142 si\u0119 organizacji struktur lokalnego Ko\u015bcio\u0142a. Poni\u00f3s\u0142 \u015bmier\u0107 m\u0119cze\u0144sk\u0105. Jest patronem Finlandii. Od \u015bredniowiecza a\u017c do 1809 r. ziemie fi\u0144skie by\u0142y pod panowaniem szwedzkim, w latach 1809-1917 pod panowaniem Rosji jako autonomiczne Wielkie Ksi\u0119stwo Finlandii. Finowie niepodleg\u0142o\u015b\u0107 odzyskali w 1917 r. po upadku caratu Imperium Rosyjskiego1<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

By\u0142 to kraj o niewielkiej liczbie mieszka\u0144c\u00f3w. Do pocz\u0105tk\u00f3w XX stulecia rodziny by\u0142y wielodzietne. Idee cywilizacji \u015bmierci doprowadzi\u0142y do zapa\u015bci demograficznej Fin\u00f3w. Od 2016 r. wi\u0119cej os\u00f3b umiera ni\u017c si\u0119 rodzi. Populacj\u0119 Finlandii wzmacniaj\u0105 imigranci. G\u0142\u00f3wnymi przyczynami depopulacji s\u0105: antykoncepcja i aborcja.<\/p>\n\n\n\n

Zmiany demograficzne mieszka\u0144c\u00f3w <\/strong>Finlandii<\/strong> na tle populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W latach 1850-1900 liczba mieszka\u0144c\u00f3w Finlandii wzros\u0142a niewiele ponad jeden milion. W roku 1850 udzia\u0142 procentowy ludno\u015bci finlandzkiej w populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej wynosi\u0142 0,13%. W kolejnych latach XIX stulecia wzr\u00f3s\u0142 do 0,16%, potencja\u0142 demograficzny powi\u0119kszy\u0142 si\u0119 o 0,03%.<\/p>\n\n\n\n

W roku 1900 liczba ludno\u015bci \u015bwiata wzros\u0142a do 1,64 mld2<\/sup><\/a><\/u><\/sup>, za\u015b Finlandii do 2,66 mln3<\/sup><\/a><\/sup>, co stanowi\u0142o 0,16% udzia\u0142u w populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej. W ci\u0105gu kolejnych 50 lat udzia\u0142 procentowy jej ludno\u015bci do populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej utrzymywa\u0142 si\u0119 na tym samym poziomie. Od roku 1950 z ka\u017cdym nast\u0119pnym rokiem ten udzia\u0142 w populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej mala\u0142.<\/p>\n\n\n\n

W ci\u0105gu siedemdziesi\u0119ciu czterech lat udzia\u0142 ludno\u015bci mieszkaj\u0105cej w granicach pa\u0144stwa Finlandzkiego w stosunku do populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej spad\u0142 ponad dwukrotnie.<\/p>\n\n\n\n

Udzia\u0142 mieszka\u0144c\u00f3w Finlandii w populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej w latach 1850-2024<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Rok<\/td>Liczba ludno\u015bci na \u015bwiecie na 1 stycznia<\/td>Liczba ludno\u015bci w Finlandii na 1 stycznia<\/td>Udzia\u0142 procentowy w populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej<\/td><\/tr>
1850<\/td>1 270 014 000<\/td>1 636 900<\/td>0,13<\/td><\/tr>
1900<\/td>1 646 165 000<\/td>2 655 900<\/td>0,16<\/td><\/tr>
1914<\/td>1 825 070 987<\/td>3 053 000<\/td>0,16<\/td><\/tr>
1925<\/td>1 967 683 298<\/td>3 304 000<\/td>0,17<\/td><\/tr>
1939<\/td>2 262 699 677<\/td>3 686 000<\/td>0,16<\/td><\/tr>
1950<\/td>2 513 866 197<\/td>4 009 000<\/td>0,16<\/td><\/tr>
1960<\/td>2 991 005 874<\/td>4 430 000<\/td>0,15<\/td><\/tr>
1970<\/td>4 023 981 107<\/td>4 606 000<\/td>0,11<\/td><\/tr>
1985<\/td>4 809 575 137<\/td>4 902 000<\/td>0,10<\/td><\/tr>
2000<\/td>6 088 230 944<\/td>5 181 000<\/td>0,08<\/td><\/tr>
2020<\/td>7 881 691 855<\/td>5 533 793<\/td>0,07<\/td><\/tr>
2024<\/td>8 029 512 564<\/td>5 635 877<\/td>0,07<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: Finland \u00b7 Population, https:\/\/population.city\/finland\/<\/a>, (dost\u0119p: 11 .10. 2024 r.); zob. World population, https:\/\/population.city\/<\/a>, (dost\u0119p: 24 .10. 2024 r.)<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Wiek XIX by\u0142 czasem wzrostu populacji finlandzkiej w stosunku do populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej. Najwi\u0119kszy udzia\u0142 procentowy Finlandczyk\u00f3w w populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej posiadali w pierwszych trzech dekadach XX stulecia. Od lat trzydziestych XX wieku rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 okres pomniejszania udzia\u0142u ludno\u015bci finlandzkiej w populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej. By lepiej zrozumie\u0107 zachodz\u0105ce zmiany w populacji finlandzkiej, prze\u015bled\u017amy wska\u017aniki dzietno\u015bci w ci\u0105gu ostatnich 174 lat.<\/p>\n\n\n\n

Wska\u017aniki dzietno\u015bci<\/strong> w Finlandii w latach 1850 -2020<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

<\/a> \u0179r\u00f3d\u0142o:<\/strong> Finlandia. Wsp\u00f3\u0142czynnik dzietno\u015bci: dzieci na kobiet\u0119, 1833\u20132022, https:\/\/ourworldindata.org\/grapher\/children-born-per-woman?tab=chart&time=1836..latest&region=Europe&country=~FIN<\/a>, (dost\u0119p: 28 .10. 2024 r.); Demographics of Finland, https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Demographics_of_Finland<\/a>, (dost\u0119p: 28. 10. 2024 r.)<\/p>\n\n\n\n

W drugiej po\u0142owie XIX stulecia w Finlandii na kobiet\u0119 w wieku rozrodczym przypada\u0142o pi\u0119cioro dzieci. Taki stan utrzymywa\u0142 si\u0119 do pocz\u0105tku XX stulecia. W pierwszych czterech dekach XX stulecia wska\u017aniki dzietno\u015bci spad\u0142y o 2,27 punktu. Czas II wojny \u015bwiatowej, zahamowa\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 ideolog\u00f3w antynatalistycznych, co przyczyni\u0142o si\u0119 znacz\u0105co do wzrostu wska\u017anik\u00f3w dzietno\u015bci o 0,97 punktu. W latach 1939 -1947, w ci\u0105gu o\u015bmiu lat, na kobiet\u0119 w wieku rozrodczym przypada\u0142o wi\u0119cej o jedno dziecko w stosunku do 1939 r. W kolejnych dekadach liczba dzieci na w rodzinach mala\u0142a. Pod koniec lat sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych XX w. zast\u0119powalno\u015b\u0107 pokoleniowa w Finlandii zako\u0144czy\u0142a si\u0119. W 1969 r. odnotowano wska\u017aniki dzietno\u015bci wynosz\u0105ce tylko 1,98 punktu. W kolejnych pi\u0119ciu dekadach odnotowujemy ci\u0105g\u0142y spadek dzieci w rodzinach. W 2023 r. na kobiet\u0119 w wieku rozrodczym przypada\u0142o niewiele ponad jedno dziecko.<\/p>\n\n\n\n

Idee antynatalistyczne<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Idee antynatalistyczne dociera\u0142y do mieszka\u0144c\u00f3w Finlandii tak samo jak i do Rosji czy Szwecji. Z ko\u0144cem XIX stulecia idee niszcz\u0105ce p\u0142odno\u015b\u0107 dociera\u0142y z Niemiec, Holandii czy Francji. Przez ca\u0142\u0105 Europe przetacza\u0142y si\u0119 idee wolteria\u0144skie, kt\u00f3re zmienia\u0142y dotychczasowy porz\u0105dek spo\u0142eczny, niszcz\u0105c rodzin\u0119, deprawuj\u0105c dzieci i m\u0142odzie\u017c a tak\u017ce propaguj\u0105c zabijanie dzieci nienarodzonych4<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Aborcja<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Do 1950 r. aborcja w Finlandii by\u0142a zakazana5<\/sup><\/a>. Pierwsze fi\u0144skie prawo aborcyjne z 1950 r. pozwala\u0142o na zabijanie dziecka nienarodzonego tylko i wy\u0142\u0105cznie ze wzgl\u0119d\u00f3w medycznych. Kolejna modyfikacja prawa aborcyjnego nast\u0105pi\u0142a w 1970 r. Zliberalizowano prawo aborcyjne. Finlandia by\u0142a jednym z pierwszych kraj\u00f3w Europy Zachodniej, kt\u00f3ra zaakceptowa\u0142a aborcje z przyczyn spo\u0142ecznych6<\/sup><\/a>. Od 1 stycznia 2023 r. zabijanie dzieci nienarodzonych w Finlandii jest dost\u0119pne na \u017c\u0105danie, bez \u017cadnych ogranicze\u0144 do ko\u0144ca 12. tygodnia ci\u0105\u017cy7<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

W latach 1950-1970 rocznie w szpitalach abortowano oko\u0142o 5,5 tys. dzieci nienarodzonych. A zatem w tym czasie w Finlandii zabito oko\u0142o 11 tys. dzieci nienarodzonych. Elise Kosunen podaje, \u017ce w 1966 r. poza szpitalami zabito oko\u0142o 16 tys. dzieci nienarodzonych8<\/sup><\/a>. Je\u015bli przyjmiemy dane, podane przez Kosunen, to w latach 1950-1970 dodatkowo Finlandczycy wyzbyli si\u0119 oko\u0142o 320 tys. dzieci nienarodzonych. \u0141\u0105cza liczba dzieci zabitych w \u0142onach matek wynios\u0142a oko\u0142o 331 tys9<\/sup><\/a>. Robert Johnston podaje znacznie mniejsza liczb\u0119 aborcji dokonana w Finlandii w 1950-1970, wed\u0142ug niego zabito 110 629 dzieci nienarodzonych10<\/sup><\/a>. Nale\u017cy przypuszcza\u0107, \u017ce podawane aborcje poza szpitalne mia\u0142y charakter propagandowy, by w spo\u0142ecze\u0144stwie wywo\u0142a\u0107 przekonanie o ogromnym podziemiu aborcyjnym, kt\u00f3re powoduje ogromn\u0105 \u015bmiertelno\u015b\u0107 matek. Ale nie mo\u017cemy ich lekcewa\u017cy\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Liberalizacja prawa aborcyjnego zwi\u0119kszy\u0142a liczb\u0119 zabijanych dzieci w \u0142onach matek. Do 1970 r. liczba aborcji w Finlandii nie przekracza\u0142a 10 tys. w szpitalach. W ci\u0105gu kilku lat liczba aborcji prawie potroi\u0142a si\u0119. W 1973 r. zabito 23 362 dzieci nienarodzone. Robert Johnston podaje, \u017ce w latach 1971-2022 dokonano 653 283 aborcji11<\/sup><\/a>. W latach 1950-2022 populacja Finlandii poprzez aborcje pomniejszy\u0142a si\u0119 o 984 283 osoby, a w tym czasie urodzi\u0142o si\u0119 5 043 678 \u017cywych dzieci. Gdyby nie dokonano aborcji, \u017cywych dzieci urodzi\u0142o by si\u0119 w Finlandii 6 027 961 os\u00f3b. A zatem aborcja pomniejszy\u0142a populacje Finlandii o 16,33 % og\u00f3lnej liczby pocz\u0119tych dzieci.<\/p>\n\n\n\n

Liczba abortowanych i urodzonych \u017cywych<\/strong> dzieci w Finlandii w latach 1950-2022 (w milionach)<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Antykoncepcja<\/strong><\/p>\n\n\n\n

<\/strong>Pierwsze idee antynatalistyczne do Finlandii dociera\u0142y do Finlandii pod koniec XIX stulecia. Spadek liczby dzieci w rodzinach w Finlandii by\u0142 zwi\u0105zany z do\u015b\u0107 du\u017c\u0105 liczba os\u00f3b niezam\u0119\u017cnych. W latach dwudziestych XX w. pojawi\u0142y si\u0119 pierwsze \u015brodki antykoncepcyjne, kt\u00f3re pomniejsza\u0142y liczb\u0119 dzieci w rodzinach.<\/p>\n\n\n\n

W 1941 r. w Finlandii za\u0142o\u017cono V\u00e4est\u00f6liitto, fi\u0144sk\u0105 organizacj\u0119 antynatalistyczn\u0105, kt\u00f3rej celem by\u0142o propagowanie idei antynatalistycznych. Cho\u0107 w swoim programie mia\u0142o szczytne cele12<\/sup><\/a>. Ostatecznie propagowano \u015brodki antykoncepcyjne, aborcj\u0119 i demoralizacje dzieci i m\u0142odzie\u017cy. Jedn\u0105 z organizacji za\u0142o\u017cycielskich by\u0142 Socjaldemokratyczny Zwi\u0105zek Kobiet13<\/sup><\/a> propaguj\u0105cy idee komunistyczne.<\/p>\n\n\n\n

W Finlandii pierwsze pigu\u0142ki antykoncepcyjne pojawi\u0142y si\u0119 w sprzeda\u017cy w 1962 r. Cho\u0107 pierwsze pigu\u0142ki antykoncepcyjne by\u0142y rozprowadzane w Finlandii przez V\u00e4est\u00f6liitto ju\u017c w 1961 r. W po\u0142owie lat sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych XX stulecia w Finlandii odradza\u0142 si\u0119 i dynamizowa\u0142 sw\u0105 prac\u0119 na rzecz wolno\u015bci seksualnej ruch feministyczny, kt\u00f3ry skupia\u0142 rzesze student\u00f3w14<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

W roku wprowadzenia do sprzeda\u017cy pigu\u0142ek antykoncepcyjnych w Finlandii wsp\u00f3\u0142czynnik dzietno\u015bci wynosi\u0142 2,66 punktu. Po siedmiu latach od wprowadzenia na rynek pigu\u0142ki antykoncepcyjnej, wsp\u00f3\u0142czynniki dzietno\u015bci spad\u0142y poni\u017cej progu zast\u0119powalno\u015bci pokoleniowej (2,1-2,15). W 1969 r. odnotowano wsp\u00f3\u0142czynnik dzietno\u015bci wynosz\u0105cy 1, 94 punktu. Rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 proces depopulacji narodu fi\u0144skiego, kt\u00f3ry trwa do dnia dzisiejszego.<\/p>\n\n\n\n

Migracja<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W 2024 r. w Finlandii mieszka\u0142o oko\u0142o 172 tys. posiadaj\u0105cych, opr\u00f3cz fi\u0144skiego, tak\u017ce obywatelstwo innego kraju. Najwi\u0119ksz\u0105 grup\u0119 podw\u00f3jnych obywateli Stanowili Rosjanie – blisko 39,5 tys., Szwedzi – 10,5 tys., Somalijczycy – 9 tys., Irakijczycy – 9 tys. oraz Esto\u0144czycy – 8 tys15<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Wojna domowa i II wojna \u015bwiatowa<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W czasie wojny domowej w Finlandii w 1918 r. populacja Fin\u00f3w pomniejszy\u0142a si\u0119 o 39 tys.16<\/sup><\/a>. Badacze II wojny \u015bwiatowej wyliczyli, \u017ce Finowie w latach 1939-1945 ponie\u015bli straty ludno\u015bciowe wielko\u015bci 95 tys. os\u00f3b17<\/sup><\/a><\/sup>. Co stanowi\u0142o oko\u0142o 2,57% og\u00f3\u0142u mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Prognozowana liczba mieszka\u0144c\u00f3w <\/strong>Finlandii<\/strong> bez turbulencji dziejowych<\/strong><\/p>\n\n\n\n

A zatem, jaka by\u0142aby liczba ludno\u015bci Finlandii bez turbulencji dziejowych, gdyby zachowano p\u0142odno\u015b\u0107 z 1924 r.? Poszukajmy na to pytanie odpowiedzi. Z oblicze\u0144 prowadzonych na przyk\u0142adzie Polski uda\u0142o si\u0119 nam ustali\u0107, \u017ce populacja ludzko\u015bci na \u015bwiecie w 2020 r., bez turbulencji dziejowych, liczy\u0142aby oko\u0142o 13,55 mld18<\/sup><\/a>. W roku 1925 udzia\u0142 mieszka\u0144c\u00f3w Finlandii w populacji og\u00f3lno\u015bwiatowej wynosi\u0142 0,17%. A zatem, gdyby ten udzia\u0142 si\u0119 utrzyma\u0142 na podobnym poziome przez 100 lat, mieszka\u0144cy Finlandii w 2024 r. liczyliby oko\u0142o 23 mln. Na jeden kilometr kwadratowy przypada\u0142oby prawie 68 os\u00f3b. Niewiele wi\u0119cej ni\u017c obecnie w Bu\u0142garia (63,1 os\u00f3b na km2<\/sup>)19<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

A zatem co by\u0142o g\u0142\u00f3wnym czynnikiem depopulacyjnym?<\/p>\n\n\n\n

W roku 2024 w granicach Finlandii mieszka\u0142o oko\u0142o 5,6 mln os\u00f3b20<\/sup><\/a>. W wyniku wojny domowej w 1918 r. i II wojny \u015bwiatowej Finowie stracili oko\u0142o 0,13 mln mieszka\u0144c\u00f3w \u017bycie ludzkie nie przebiega z dok\u0142adno\u015bci\u0105 matematyczn\u0105, przysparza r\u00f3\u017cnych perypetii, dlatego te\u017c poronienia i inne zdarzenia losowe pomniejszy\u0142y populacj\u0119 Fin\u00f3w o oko\u0142o 0,05 mln dzieci21<\/sup><\/a>. W wyniku aborcji Fin\u00f3w uby\u0142o o oko\u0142o 0,98 mln. \u0141\u0105cznie wszystkie turbulencje dziejowe pomniejszy\u0142y liczb\u0119 mieszka\u0144c\u00f3w Finlandii na przestrzeni 100 lat oko\u0142o 1,16 mln. Wraz z obecnymi mieszka\u0144cami W\u0119gier otrzymujemy 6,76 mln os\u00f3b. Do 23 mln brakuje nam jeszcze 16,24 mln. Ta grupa ludzi nie ujrza\u0142a \u015bwiat\u0142a dziennego z powodu antykoncepcji22<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Antykoncepcja jest tu g\u0142\u00f3wn\u0105 przyczyn\u0105 depopulacji, spowodowa\u0142a pomniejszenie liczby dzieci w rodzinach do poziomu poni\u017cej zast\u0119powalno\u015bci pokoleniowej. Finowie w ci\u0105gu 100 lat wyzbyli si\u0119 poprzez aborcj\u0119 i antykoncepcj\u0119 ponad 17,22 mln obywateli.<\/p>\n\n\n\n

Liczba mieszka\u0144c\u00f3w Finlandii i g\u0142\u00f3wne czynniki depopulacji<\/strong> w latach 1900-2024 (w milionach)<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wydarzenie demograficzne<\/td>Dane w milionach<\/td>Udzia\u0142 procentowy w populacji bez turbulencji dziejowych<\/td><\/tr>
Mieszka\u0144cy Finlandii (2024 r.)<\/td>5,6<\/td>24,4<\/td><\/tr>
Aborcja<\/td>0,98<\/td>4,3<\/td><\/tr>
Wojna domowa i II wojna \u015bwiatowa<\/td>0,13<\/td>0,5<\/td><\/tr>
Poronienia i inne zdarzenia losowe<\/td>0,05<\/td>0,2<\/td><\/tr>
Antykoncepcja<\/td>16,24<\/td>70,6<\/td><\/tr>
Og\u00f3lna liczba Fin\u00f3w bez turbulencji dziejowych<\/td>23<\/td>100<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

\u0179r\u00f3d\u0142o:<\/strong> Obliczenia w\u0142asne<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Podsumowanie<\/strong><\/p>\n\n\n\n

<\/strong>Do lat dwudziestych XX stulecia rodziny w Finlandii mia\u0142y charakter stabilny, sakralny i mia\u0142y charakter wielodzietny. Sytuacja ta zacz\u0119\u0142a si\u0119 zmienia\u0107 na niekorzy\u015b\u0107 pod wp\u0142ywem ideolog\u00f3w cywilizacji \u015bmierci. Propaganda \u015brodk\u00f3w niszcz\u0105cych \u017cycie powodowa\u0142a spadek wska\u017anik\u00f3w dzietno\u015bci. Wprowadzenie do sprzeda\u017cy pigu\u0142ki antykoncepcyjnej w 1962 r. i legalizacji aborcji w 1950 r. i liberalizacja w 1970 r., spowodowa\u0142y gwa\u0142towny spadek liczby dzieci w rodzinach fi\u0144skich. W 2023 r. na kobiet\u0119 w wieku rozrodczym przypada\u0142o niewiele ponad jedno dziecko, gdy zast\u0119powalno\u015b\u0107 pokoleniowa domaga si\u0119 niewiele ponad dw\u00f3jki dzieci. Proces depopulacyjny w Finlandii rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 w drugiej dekadzie XXI stulecia.<\/p>\n\n\n\n

Ks. K. Bielawny<\/p>\n\n\n\n

Przypisy:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

1<\/a> Zob. Finlandia, https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Finlandia<\/a>, (dost\u0119p: 29 .10. 2024 r.)<\/p>\n\n\n\n

2<\/a> Zob. Ludno\u015b\u0107 \u015bwiata, https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Ludno%C5%9B%C4%87_%C5%9Bwiata<\/a>, dost\u0119p: 20 .02. 2022 r.<\/p>\n\n\n\n

3<\/a> Zob. Finland \u00b7 Population, https:\/\/population.city\/finland\/<\/a>, (dost\u0119p: 11 .10. 2024 r.)<\/p>\n\n\n\n

4<\/a> Zob. K. Bielawny, Depopulacja Rosji, \u201eNasz Dziennik\u201d 2022, nr 18, z 24 I.<\/p>\n\n\n\n

5<\/a> Zob. Abortion in Finland, https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Abortion_in_Finland<\/a>, (dost\u0119p: 28 .10. 2024 r.)<\/p>\n\n\n\n

6<\/a> Zob. E. Kosunen, Family Planning Services, https:\/\/www.vaestoliitto.fi\/uploads\/2020\/12\/df229cb1-5.-new-views_70-84.pdf<\/a>, (dost\u0119p: 28 .10. 2024 r.). Elise Kosunen we wst\u0119pie do swego artyku\u0142u zaznacza, \u017ce Finlandia w ci\u0105gu ostatnich trzech dekad odnios\u0142a wi\u0119kszy sukces ni\u017c wiele innych kraj\u00f3w zachodnich w promowaniu aborcji i \u015brodk\u00f3w antykoncepcyjnych. Zabijanie dzieci nienarodzonych i propaganda idei antynatalistycznych dla wielu feministek jest sukcesem. Takie my\u015blenie pojawia si\u0119 tylko u os\u00f3b, kt\u00f3rych nadrz\u0119dnym celem jest za wszelk\u0105 cen\u0119 pomniejszanie populacji.<\/p>\n\n\n\n

7<\/a> Zob. Abortion in Finland, https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Abortion_in_Finland<\/a>, (dost\u0119p: 28 .10. 2024 r.)<\/p>\n\n\n\n

8<\/a> Ibidem.<\/p>\n\n\n\n

9<\/a> Obliczenia w\u0142asne.<\/p>\n\n\n\n

10<\/a> Zob. R. Johnston, Historical abortion statistics, Finland, https:\/\/www.johnstonsarchive.net\/policy\/abortion\/ab-finland.html<\/a>, (dost\u0119p: 28 .10. 2024 r.)<\/p>\n\n\n\n

11<\/a>Obliczenia na podstawie danych R. Johnstona, Historical abortion statistics, Finland, https:\/\/www.johnstonsarchive.net\/policy\/abortion\/ab-finland.html<\/a>, (dost\u0119p: 28 .10. 2024 r.)<\/p>\n\n\n\n

<\/a> 12<\/a> Zob. V\u00e4est\u00f6liitto, https:\/\/fi-m-wikipedia-org.translate.goog\/wiki\/V%C3%A4est%C3%B6liitto?_x_tr_sl=fi&_x_tr_tl=pl&_x_tr_hl=pl&_x_tr_pto=sc<\/a>, (dost\u0119p: 28 .10. 2027 r.). \u201eV\u00e4est\u00f6liitto ma na celu promowanie nadziei, szcz\u0119\u015bcia i praw cz\u0142owieka zgodnie ze swoj\u0105 strategi\u0105 . (Strategia V\u00e4est\u00f6liito na lata 2021\u20132025 ). Dzia\u0142anie wzmacnia umiej\u0119tno\u015bci interpersonalne rodzin i par oraz m\u0142odzie\u017cy. Dzia\u0142alno\u015b\u0107 V\u00e4est\u00f6liito koncentruje si\u0119 na wspieraniu umiej\u0119tno\u015bci interpersonalnych i zwi\u0119kszaniu dobrostanu m\u0142odych ludzi, rodzin i par, wzmacnianiu przyjazno\u015bci dla rodziny i r\u00f3wno\u015bci fi\u0144skiego spo\u0142ecze\u0144stwa, wzmacnianiu zr\u00f3wnowa\u017conego rozwoju populacji oraz promowaniu praw seksualnych w Finlandii i na ca\u0142ym \u015bwiecie\u201d.<\/p>\n\n\n\n

13<\/a> Zob. V\u00e4est\u00f6liitto, https:\/\/fi-m-wikipedia-org.translate.goog\/wiki\/V%C3%A4est%C3%B6liitto?_x_tr_sl=fi&_x_tr_tl=pl&_x_tr_hl=pl&_x_tr_pto=sc<\/a>, (dost\u0119p: 28 .10. 2027 r.).<\/p>\n\n\n\n

14<\/a> Zob. A. Pasila, Early History of the Oral Contraceptive Pill in Finland: Diffusion of the New Contraceptive and Fertility Patterns, w: Finnish Yearbook of Population Research, t. 46, 2011, s. 55-56.<\/p>\n\n\n\n

15<\/a> Zob. P. Molik, Finlandia przyzna\u0142a najwi\u0119cej obywatelstw w historii – Rosjanie na czele. Rz\u0105d chce zaostrzy\u0107 kryteria, https:\/\/www.bankier.pl\/wiadomosc\/Finlandia-przyznala-najwiecej-obywatelstw-w-historii-Rosjanie-na-czele-Rzad-chce-zaostrzyc-kryteria-8747417.html<\/a>, (dost\u0119p: 28 .10. 2024 r.)<\/p>\n\n\n\n

16<\/a> Zob. Wojna domowa w Finlandii, https:\/\/encyklopedia.pwn.pl\/haslo\/wojna-domowa-w-Finlandii;3997453.html<\/a>, (dost\u0119p: 29 .10. 2024 r.)<\/p>\n\n\n\n

17<\/a> Zob. Straty ludzkie III Rzeszy w II wojnie \u015bwiatowej, https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Ofiary_II_wojny_%C5%9Bwiatowej<\/a>, dost\u0119p: 10 .10. 2024 r.<\/p>\n\n\n\n

18<\/a> Zob. K. Bielawny, Dramat depopulacji, \u201eNasz Dziennik\u201d 2021, nr 188, z 16 VIII.<\/p>\n\n\n\n

19<\/a> Zob. Bu\u0142garia, https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Bu%C5%82garia<\/a>, (dost\u0119p: 28 .10. 2024 r.)<\/p>\n\n\n\n

20<\/a> Zob. Finland \u00b7 Population, https:\/\/population.city\/finland\/<\/a>, (dost\u0119p: 11 .10. 2024 r.)<\/p>\n\n\n\n

21<\/a> Obliczenia w\u0142asne na podstawie opracowania Historical abortion statistics, Finland, https:\/\/www.johnstonsarchive.net\/policy\/abortion\/ab-finland.html, (dost\u0119p: 22. 10. 2022 r.)<\/p>\n\n\n\n

22<\/a> Na temat dzia\u0142ania \u015brodk\u00f3w antykoncepcyjnych i aborcji odnajdujemy do\u015b\u0107 sporo informacji w brytyjskim tygodniku medycznym \u201eThe Lancet\u201d, wydawanym od 1823 r. Od wielu lat pismo stawa\u0142o si\u0119 platform\u0105 intensywnej propagandy cywilizacji \u015bmierci, z kt\u00f3rej korzysta Instytut Guttmachera propaguj\u0105cy \u015brodki antykoncepcyjne i aborcj\u0119 jako dobrodziejstwo ludzko\u015bci. Naukowcy z r\u00f3\u017cnych stron \u015bwiata publikuj\u0105 swe badania, pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 nowomow\u0105. U\u017cywaj\u0105 bowiem poj\u0119\u0107 kluczy: regulacja urodze\u0144, \u015bwiadome macierzy\u0144stwo, planowanie rodziny, zdrowie reprodukcyjne czy p\u0142e\u0107 kulturowa. Wspieraj\u0105 i uzasadniaj\u0105 dzia\u0142ania \u015brodowisk aborcyjnych. Zob. J. Bearak, A. Popinchalk, B. Ganatra, A-B. Moller, \u00d6. Tun\u00e7alp, C. Beavin, L. Kwok, L. Alkema, Unintended pregnancy and abortion by income, region, and the legal status of abortion: estimates from a comprehensive model for 1990\u20132019, The Lancet 2020, t. 8, s. E1152-E1161; Zob. J. Cleland, A. Conde-Agudelo, H. Peterson, J. Ross, A. Tsui, Contraception and health, The Lancer 2012, t. 380, s. 149-156.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n

Views: 7<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wprowadzenie Chrze\u015bcija\u0144stwo do Finlandii dociera w po\u0142owie XII stulecia. Pierwszym misjonarzem ziem fi\u0144skich by\u0142 bp Henryk z Uppsali, kt\u00f3ry dotar\u0142 do Finlandii z kr\u00f3lem Szwecji Erykiem IX. Wyprawa mia\u0142a charakter ewangelizacyjny Finlandii. Bp Henryk podj\u0105\u0142 si\u0119 organizacji struktur lokalnego Ko\u015bcio\u0142a. Poni\u00f3s\u0142 \u015bmier\u0107 m\u0119cze\u0144sk\u0105. Jest patronem Finlandii. Od \u015bredniowiecza a\u017c do 1809 r. ziemie fi\u0144skie by\u0142y … <\/p>\n

Czytaj dalej \u201eDepopulacja Finlandii\u201d<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5236,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-5230","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5230","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5230"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5230\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5235,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5230\/revisions\/5235"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5236"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5230"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}