{"id":537,"date":"2022-11-05T10:40:30","date_gmt":"2022-11-05T10:40:30","guid":{"rendered":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/?page_id=537"},"modified":"2023-10-14T18:59:02","modified_gmt":"2023-10-14T18:59:02","slug":"legalizacja-rozwodow-w-polsce","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/legalizacja-rozwodow-w-polsce\/","title":{"rendered":"Legalizacja rozwod\u00f3w w Polsce"},"content":{"rendered":"\n

Ma\u0142\u017ce\u0144stwa i rozwody cywilne zosta\u0142y zalegalizowane prawnie w ca\u0142ej Polsce przez w\u0142adze komunistyczne w 1945 r.1<\/sup><\/a>. Uczyniono to administracyjnie, bez zgody Polak\u00f3w. Dokonano gwa\u0142tu na prawie tysi\u0105cletniej tradycji<\/a> narodu polskiego, niszcz\u0105c nierozerwalno\u015b\u0107 ma\u0142\u017ce\u0144stwa i \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 rodziny. W pierwszych latach liczba rozwod\u00f3w by\u0142a niewielka. Wraz z propagand\u0105 antykatolick\u0105 i g\u0142oszeniem nowych idei komunistycznych w spo\u0142ecze\u0144stwie polskim wzrasta\u0142a grupa os\u00f3b niewierz\u0105cych i oboj\u0119tnych religijnie.<\/p>\n\n\n\n

Do\u015b\u0107 dobrze charakteryzuje to ks. bp W\u0142adys\u0142aw Mizio\u0142ek: \u201eW\u015br\u00f3d przyczyn rozwod\u00f3w nie wymienia si\u0119 zazwyczaj braku lub os\u0142abienia wiary i moralno\u015bci, cho\u0107 faktem jest, \u017ce mocna wiara i autentyczna moralno\u015b\u0107 stoj\u0105 na stra\u017cy trwa\u0142o\u015bci rodziny. Wykazuje to statystyka z naszego kraju, z kt\u00f3rej wynika, \u017ce w okolicach, gdzie \u017cywsze s\u0105 praktyki i tradycje religijne oraz wy\u017cszy poziom moralno\u015bci chrze\u015bcija\u0144skiej, mniej te\u017c jest rozwod\u00f3w. Badania ankietowe w\u015br\u00f3d rozwiedzionych w ostatnich latach oraz przewody spraw rozwodowych pozwalaj\u0105 ustali\u0107, \u017ce najcz\u0119stszymi przyczynami rozwod\u00f3w w Polsce s\u0105: niewierno\u015b\u0107 ma\u0142\u017ce\u0144ska, trwa\u0142e zwi\u0105zanie si\u0119 z inn\u0105 osob\u0105, alkoholizm, zn\u0119canie si\u0119 nad wsp\u00f3\u0142ma\u0142\u017conkiem albo nad rodzin\u0105, niedob\u00f3r charakter\u00f3w, brak zainteresowania si\u0119 domem. Jak widzimy, wi\u0119kszo\u015b\u0107 z tych przyczyn ma charakter moralny, podobnie jak wspomniane wy\u017cej poczucie obowi\u0105zku i odpowiedzialno\u015bci. Sam za\u015b fakt \u0142atwej decyzji czy zgody na rozej\u015bcie si\u0119 jest u chrze\u015bcijan dowodem os\u0142abienia wiary, bo wypowiedzi Ewangelii i nauka Ko\u015bcio\u0142a s\u0105 co do rozwod\u00f3w jak najbardziej jasne. Z drugiej strony, religijno\u015b\u0107 \u2013<\/strong><\/em> prze\u017cywana wsp\u00f3lnie przez ma\u0142\u017conk\u00f3w \u2013 pomaga przezwyci\u0119\u017cy\u0107 egoizm, agresywno\u015b\u0107, zarozumia\u0142o\u015b\u0107, lenistwo (wady, kt\u00f3re najcz\u0119\u015bciej niszcz\u0105 wi\u0119\u017a ma\u0142\u017ce\u0144sk\u0105), pozwala w sakramencie pokuty uwolni\u0107 si\u0119 od dotychczasowych win, daje si\u0142\u0119 do przebaczenia i rozpoczynania nowego \u017cycia, u\u0142atwia zachowanie r\u00f3wnowagi duchowej w sytuacjach trudnych i w chwilach zagro\u017cenia\u201d2<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Ile w poszczeg\u00f3lnych latach by\u0142o zawartych ma\u0142\u017ce\u0144stw, a ile rozwod\u00f3w w Polsce? Statystyka jest zatrwa\u017caj\u0105ca. Do\u015b\u0107 dok\u0142adnie mo\u017cemy to prze\u015bledzi\u0107 w poni\u017cszej tabeli.<\/p>\n\n\n\n

Tabela 14. Liczba zawartych ma\u0142\u017ce\u0144stw i rozwod\u00f3w w Polsce w latach 1946-2018<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Rok<\/td>Liczba zawartych ma\u0142\u017ce\u0144stw w tysi\u0105cach<\/td>Liczba ma\u0142\u017ce\u0144stw na 1000 os\u00f3b<\/td>Liczba rozwod\u00f3w w tysi\u0105cach<\/td>Liczba rozwod\u00f3w na 1000 os\u00f3b<\/td>Udzia\u0142 procentowy rozwod\u00f3w do nowo zawartych ma\u0142\u017ce\u0144stw<\/td><\/tr>
1946<\/td>281,9<\/td>11,9<\/td>8,0<\/td>0,3<\/td>2,8<\/td><\/tr>
1947<\/td>308,9<\/td>13,0<\/td>9,0<\/td>0,4<\/td>2,9<\/td><\/tr>
1948<\/td>319,2<\/td>13,3<\/td>10,0<\/td>0,4<\/td>3,1<\/td><\/tr>
1949<\/td>273,9<\/td>11,2<\/td>11,1<\/td>0,5<\/td>4,1<\/td><\/tr>
1950<\/td>267,1<\/td>10,8<\/td>11,0<\/td>0,4<\/td>4,1<\/td><\/tr>
1951<\/td>270,3<\/td>10,7<\/td>11,1<\/td>0,4<\/td>4,1<\/td><\/tr>
1952<\/td>267,7<\/td>10,4<\/td>12,5<\/td>0,5<\/td>4,7<\/td><\/tr>
1953<\/td>261,7<\/td>10,0<\/td>12,8<\/td>0,5<\/td>4,9<\/td><\/tr>
1954<\/td>263,0<\/td>9,8<\/td>12,4<\/td>0,5<\/td>4,7<\/td><\/tr>
1955<\/td>258,6<\/td>9,5<\/td>13,3<\/td>0,5<\/td>5,1<\/td><\/tr>

<\/td>		2 772,3<\/strong><\/td>
<\/td>		111,2<\/strong><\/td>
<\/td>		4,0<\/strong><\/td><\/tr>
1956<\/td>260,0<\/td>9,4<\/td>13,8<\/td>0,5<\/td>5,3<\/td><\/tr>
1957<\/td>256,7<\/td>9,1<\/td>15,7<\/td>0,6<\/td>6,1<\/td><\/tr>
1958<\/td>263,7<\/td>9,2<\/td>15,7<\/td>0,5<\/td>6,0<\/td><\/tr>
1959<\/td>277,1<\/td>9,5<\/td>15,4<\/td>0,5<\/td>5,6<\/td><\/tr>
1960<\/td>244,2<\/td>8,2<\/td>14,8<\/td>0,5<\/td>6,1<\/td><\/tr>
1961<\/td>236,0<\/td>7,9<\/td>16,8<\/td>0,6<\/td>7,1<\/td><\/tr>
1962<\/td>228,1<\/td>7,5<\/td>18,0<\/td>0,6<\/td>7,9<\/td><\/tr>
1963<\/td>219,8<\/td>7,2<\/td>19,5<\/td>0,6<\/td>8,9<\/td><\/tr>
1964<\/td>230,7<\/td>7,4<\/td>20,9<\/td>0,7<\/td>9,1<\/td><\/tr>
1965<\/td>199,9<\/td>6,3<\/td>23,6<\/td>0,8<\/td>11,8<\/td><\/tr>

<\/td>		2 416,2<\/strong><\/td>
<\/td>		174,2<\/strong><\/td>
<\/td>		7,2<\/strong><\/td><\/tr>
1966<\/td>225,9<\/td>7,1<\/td>24,4<\/td>0,8<\/td>10,8<\/td><\/tr>
1967<\/td>238,0<\/td>7,5<\/td>27,0<\/td>0,9<\/td>11,3<\/td><\/tr>
1968<\/td>257,9<\/td>8,0<\/td>29,4<\/td>0,9<\/td>11,4<\/td><\/tr>
1969<\/td>270,3<\/td>8,3<\/td>33,0<\/td>1,0<\/td>12,2<\/td><\/tr>
1970<\/td>280,3<\/td>8,5<\/td>34,6<\/td>1,1<\/td>12,3<\/td><\/tr>
1971<\/td>291,6<\/td>8,9<\/td>36,3<\/td>1,1<\/td>12,4<\/td><\/tr>
1972<\/td>307,7<\/td>9,3<\/td>37,4<\/td>1,1<\/td>12,2<\/td><\/tr>
1973<\/td>314,5<\/td>9,4<\/td>39,7<\/td>1,2<\/td>12,6<\/td><\/tr>
1974<\/td>319,6<\/td>9,5<\/td>39,7<\/td>1,2<\/td>12,4<\/td><\/tr>
1975<\/td>330,8<\/td>9,7<\/td>41,3<\/td>1,2<\/td>12,5<\/td><\/tr>

<\/td>		2 836,6<\/strong><\/td>
<\/td>		342,8<\/strong><\/td>
<\/td>		12,1<\/strong><\/td><\/tr>
1976<\/td>326,7<\/td>9,5<\/td>38,0<\/td>1,1<\/td>11,6<\/td><\/tr>
1977<\/td>326,3<\/td>9,4<\/td>43,2<\/td>1,2<\/td>13,2<\/td><\/tr>
1978<\/td>327,2<\/td>9,3<\/td>35,8<\/td>1,0<\/td>10,9<\/td><\/tr>
1979<\/td>319,0<\/td>9,0<\/td>40,3<\/td>1,1<\/td>12,6<\/td><\/tr>
1980<\/td>307,4<\/td>8,6<\/td>39,8<\/td>1,1<\/td>12,9<\/td><\/tr>
1981<\/td>322,7<\/td>9,0<\/td>40,2<\/td>1,1<\/td>12,5<\/td><\/tr>
1982<\/td>315,8<\/td>8,7<\/td>46,7<\/td>1,1<\/td>14,8<\/td><\/tr>
1983<\/td>305,9<\/td>8,4<\/td>45,8<\/td>1,3<\/td>15,0<\/td><\/tr>
1984<\/td>285,3<\/td>7,7<\/td>52,9<\/td>1,3<\/td>18,5<\/td><\/tr>
1985<\/td>266,8<\/td>7,2<\/td>49,1<\/td>1,3<\/td>18,4<\/td><\/tr>

<\/td>		3 103,1<\/strong><\/td>
<\/td>		431,8<\/strong><\/td>
<\/td>		13,9<\/strong><\/td><\/tr>
1986<\/td>257,9<\/td>6,9<\/td>50,6<\/td>1,4<\/td>19,6<\/td><\/tr>
1987<\/td>252,8<\/td>6,7<\/td>49,7<\/td>1,3<\/td>19,7<\/td><\/tr>
1988<\/td>246,8<\/td>6,5<\/td>48,2<\/td>1,3<\/td>19,5<\/td><\/tr>
1989<\/td>255,7<\/td>6,7<\/td>47,2<\/td>1,2<\/td>18,5<\/td><\/tr>
1990<\/td>255,4<\/td>6,7<\/td>42,4<\/td>1,1<\/td>16,6<\/td><\/tr>
1991<\/td>233,2<\/td>6,1<\/td>33,8<\/td>0.9<\/td>14,4<\/td><\/tr>
1992<\/td>217,3<\/td>5,7<\/td>32,0<\/td>0,8<\/td>14,7<\/td><\/tr>
1993<\/td>207,7<\/td>5,4<\/td>27,9<\/td>0,7<\/td>13,4<\/td><\/tr>
1994<\/td>207,7<\/td>5,4<\/td>31,6<\/td>0,8<\/td>15,2<\/td><\/tr>
1995<\/td>207,1<\/td>5,4<\/td>38,1<\/td>1,0<\/td>18,3<\/td><\/tr>

<\/td>		2 341,6<\/strong><\/td>
<\/td>		401,5<\/strong><\/td>
<\/td>		17,1<\/strong><\/td><\/tr>
1996<\/td>203,6<\/td>5,3<\/td>39,4<\/td>1.0<\/td>19,4<\/td><\/tr>
1997<\/td>204,9<\/td>5,3<\/td>42,6<\/td>1,1<\/td>20,8<\/td><\/tr>
1998<\/td>209,4<\/td>5,5<\/td>45,2<\/td>1,2<\/td>21,6<\/td><\/tr>
1999<\/td>219,4<\/td>5,7<\/td>42,0<\/td>1,1<\/td>19,1<\/td><\/tr>
2000<\/td>211,2<\/td>5,5<\/td>42,8<\/td>1,1<\/td>20,3<\/td><\/tr>
2001<\/td>195,1<\/td>5,1<\/td>45,3<\/td>1,2<\/td>23,1<\/td><\/tr>
2002<\/td>191,9<\/td>5,0<\/td>45,4<\/td>1,2<\/td>23,4<\/td><\/tr>
2003<\/td>195,4<\/td>5,1<\/td>48,6<\/td>1,3<\/td>25,1<\/td><\/tr>
2004<\/td>191,8<\/td>5,0<\/td>56,3<\/td>1,5<\/td>29,2<\/td><\/tr>
2005<\/td>206,9<\/td>5,4<\/td>67,6<\/td>1,8<\/td>32,7<\/td><\/tr>

<\/td>		2 029,6<\/strong><\/td>
<\/td>		475,2<\/strong><\/td>
<\/td>		23,4<\/strong><\/td><\/tr>
2006<\/td>226,2<\/td>5,9<\/td>71,9<\/td>1,9<\/td>31,8<\/td><\/tr>
2007<\/td>248,7<\/td>6,5<\/td>66,6<\/td>1,7<\/td>26,8<\/td><\/tr>
2008<\/td>257,7<\/td>6,8<\/td>65,5<\/td>1,7<\/td>25,4<\/td><\/tr>
2009<\/td>250,8<\/td>6,6<\/td>65,3<\/td>1,7<\/td>26,0<\/td><\/tr>
2010<\/td>228,3<\/td>5,9<\/td>61,3<\/td>1,6<\/td>26,9<\/td><\/tr>
2011<\/td>206,5<\/td>5,4<\/td>64,6<\/td>1,7<\/td>31,4<\/td><\/tr>
2012<\/td>203,9<\/td>5,3<\/td>64,4<\/td>1,7<\/td>31,6<\/td><\/tr>
2013<\/td>180,4<\/td>4,7<\/td>66,1<\/td>1,7<\/td>36,7<\/td><\/tr>
2014<\/td>188,5<\/td>4,9<\/td>65,8<\/td>1,7<\/td>35,8<\/td><\/tr>
2015<\/td>188,8<\/td>4,9<\/td>67,3<\/td>1,8<\/td>35,6<\/td><\/tr>

<\/td>		2 179,8<\/strong><\/td>
<\/td>		658,8<\/strong><\/td>
<\/td>		30,3<\/strong><\/td><\/tr>
2016<\/td>193,5<\/td>5,0<\/td>63,5<\/td>1,7<\/td>32,8<\/td><\/tr>
2017<\/td>192,6<\/td>5,0<\/td>65,3<\/td>1,7<\/td>33,9<\/td><\/tr>
2018<\/td>192,4<\/td>5,0<\/td>62,8<\/td>1,6<\/td>32,6<\/td><\/tr><\/tbody><\/table>
\u0179r\u00f3d\u0142o: Rocznik Demograficzny 2018, GUS, Warszawa 2018, s. 24-26; Obliczenia w\u0142asne autora.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Najcz\u0119stsz\u0105 przyczyn\u0105 rozwod\u00f3w jest niewierno\u015b\u0107 ma\u0142\u017ce\u0144ska, innymi s\u0142owy \u2013 zdrada. W 2015 r. z tej przyczyny rozpad\u0142o si\u0119 14% ma\u0142\u017ce\u0144stw3<\/sup><\/a>, za\u015b w 2018 r. ponad 10%4<\/sup><\/a>. Znacz\u0105cy wzrost rozwod\u00f3w zauwa\u017camy od 1966 r., kiedy w Polsce zalegalizowano sprzeda\u017c pigu\u0142ek antykoncepcyjnych. Antykoncepcja rujnuje nie tylko zdrowie, ale przede wszystkim niszczy wi\u0119zy ma\u0142\u017ce\u0144skie w wymiarze duchowym i moralnym. Przy stosowaniu \u015brodk\u00f3w niszcz\u0105cych p\u0142odno\u015b\u0107 ka\u017cda ze stron w ma\u0142\u017ce\u0144stwie wystawiona jest na pokus\u0119 niewierno\u015bci. Kolejn\u0105 przyczyn\u0105 rozwod\u00f3w jest niezgodno\u015b\u0107 charakter\u00f3w i nadu\u017cywanie alkoholu5<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Tabela wskazuje liczb\u0119 zawartych ma\u0142\u017ce\u0144stw w kolejnych dekadach i jak w tym samym czasie ros\u0142a liczba rozwod\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Tabela 15. Liczba zawartych ma\u0142\u017ce\u0144stw i rozwod\u00f3w w podziale na dziesi\u0119ciolecia w latach 1946-2018<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Lata<\/strong><\/td>Ma\u0142\u017ce\u0144stwa<\/strong> w tysi\u0105cach<\/strong>
<\/td>		Zmiana procentowa ma\u0142\u017ce\u0144stw, dekady do dekady<\/strong><\/td>Rozwody<\/strong> w tysi\u0105cach<\/strong><\/td>Zmiana procentowa rozwod\u00f3w, dekady do dekady<\/strong><\/td>Udzia\u0142 procentowy rozwod\u00f3w do nowo zawartych ma\u0142\u017ce\u0144stw<\/strong><\/td><\/tr>
1946-1955<\/td>2 772,3<\/strong><\/td>
<\/td>		111,2<\/strong><\/td>
<\/td>		4,0<\/strong><\/td><\/tr>
1956-1965<\/td>2 416,2<\/strong><\/td>\u2193 12,8%<\/strong><\/td>174,2<\/strong><\/td>\u2191 56,6%<\/strong><\/td>7,2<\/strong><\/td><\/tr>
1966-1975<\/td>2 836,6<\/strong><\/td>\u2191 17,4%<\/strong><\/td>342,8<\/strong><\/td>\u2191 96,8%<\/strong><\/td>12,1<\/strong><\/td><\/tr>
1976-1985<\/td>3 103,1<\/strong><\/td>\u2191 9,4%<\/strong><\/td>431,8<\/strong><\/td>\u2191 25,9%<\/strong><\/td>13,9<\/strong><\/td><\/tr>
1986-1995<\/td>2 341,6<\/strong><\/td>\u2193 24,5%<\/strong><\/td>401,5<\/strong><\/td>\u2193 7%<\/strong><\/td>17,1<\/strong><\/td><\/tr>
1996-2005<\/td>2 029,6<\/strong><\/td>\u2193 13,3%<\/strong><\/td>475,2<\/strong><\/td>\u2191 18,3%<\/strong><\/td>23,4<\/strong><\/td><\/tr>
2006-2015<\/td>2 179,8<\/strong><\/td>\u2191 7,3%<\/strong><\/td>658,8<\/strong><\/td>\u2191 38,64%<\/strong><\/td>30,3<\/strong><\/td><\/tr>
2016-2018<\/td>578,5<\/strong><\/td>
<\/td>		191,6<\/strong><\/td>
<\/td>		33,1<\/strong><\/td><\/tr>

<\/td>		15 146,2<\/strong><\/td>
<\/td>		2 788,2<\/strong><\/td>
<\/td>		18,4%<\/strong><\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: Obliczenia w\u0142asne autora.<\/p>\n\n\n\n

Wykres przedstawiaj\u0105cy liczb\u0119 ma\u0142\u017ce\u0144stw i rozwod\u00f3w w podziale na dekady w latach 1946-2015 lepiej poka\u017ce prawid\u0142owo\u015b\u0107, kt\u00f3ra wyst\u0119puje w spo\u0142ecze\u0144stwie polskim od po\u0142owy lat osiemdziesi\u0105tych XX w.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Wraz ze spadkiem zawieranych ma\u0142\u017ce\u0144stw ro\u015bnie liczba rozwod\u00f3w. To wskazuje na proporcje obu zjawisk, kt\u00f3re s\u0105 uzale\u017cnione od kondycji duchowej i moralnej spo\u0142ecze\u0144stwa. Wraz ze s\u0142absz\u0105 kondycj\u0105 \u017cycia duchowego i moralnego spada liczba ma\u0142\u017ce\u0144stw, a wzrasta liczba rozwod\u00f3w. Procesy te w spo\u0142ecze\u0144stwach dokonuj\u0105 si\u0119 powoli, ale s\u0105 bardzo niszcz\u0105ce, a w ostateczno\u015bci s\u0105 jednymi z wa\u017cniejszych impuls\u00f3w spo\u0142ecznych przyczyniaj\u0105cych si\u0119 do depopulacji narodu. Co doskonale ilustruje powy\u017cszy wykres.<\/p>\n\n\n\n

Najwi\u0119ksz\u0105 liczb\u0119 ma\u0142\u017ce\u0144stw Polacy zawarli w latach 1966-1985, by\u0142a to grupa Polak\u00f3w urodzona w czasie wy\u017cu demograficznego po II wojnie \u015bwiatowej. Od 1992 r. liczba ta systematycznie spada, z niewielkimi wyj\u0105tkami. Takiego stanu rzeczy nale\u017cy upatrywa\u0107 przede wszystkim w deprawacji m\u0142odego pokolenia, kt\u00f3re trwa co najmniej od trzech dekad. Proces ten spowodowa\u0142, \u017ce wielu m\u0142odych odrzuci\u0142o instytucjonalne ma\u0142\u017ce\u0144stwo na rzecz wolnych zwi\u0105zk\u00f3w. Rewolucja obyczajowa ma charakter masowy, w pierwszym etapie dokonywa\u0142a si\u0119 poprzez dyskoteki i kluby nocne, od ko\u0144ca XX w. dewiacj\u0119 propaguje si\u0119 przez internet i w r\u00f3\u017cnego rodzaju mediach.<\/p>\n\n\n\n

Du\u017ca liczba rozwod\u00f3w w okresie powojennym by\u0142a pok\u0142osiem II wojny \u015bwiatowej. Przez turbulencje wojenne wiele ma\u0142\u017ce\u0144stw nie dochowa\u0142o wierno\u015bci, inne by\u0142y poranione roz\u0142\u0105k\u0105, a inne nios\u0142y na sobie brzemi\u0119 przedwojenne, przede wszystkim dokonania zabicia dziecka nienarodzonego (Kodeks karny z 1932 r. dawa\u0142 mo\u017cliwo\u015b\u0107 zabicia dziecka nienarodzonego m.in. z powodu choroby). Innym powodem by\u0142a nowa rzeczywisto\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 budowali w Polsce ludzie bez wiary w Boga i w\u0142a\u015bciwej moralno\u015bci. Cz\u0142onkowie PPS i PPR byli zagorza\u0142ymi propagatorami \u015bwiatopogl\u0105du materialistycznego. Dla nich wiara w Boga i warto\u015bci moralne wynikaj\u0105ce z religii chrze\u015bcija\u0144skiej nie mia\u0142y \u017cadnego znaczenia. Ma\u0142\u017ce\u0144stwo by\u0142o tylko kontraktem cywilnym. Rozw\u00f3d by\u0142 dozwolony, nie by\u0142o \u017cadnych barier.<\/p>\n\n\n\n

Gwa\u0142towny wzrost rozwod\u00f3w w Polsce nast\u0105pi\u0142 po legalizacji aborcji w 1956 r., kt\u00f3ra dokona\u0142a ogromnych spustosze\u0144 w \u017cyciu moralnym wielu kobiet. W por\u00f3wnaniu do poprzedniego okresu (1946-1955) liczba rozwod\u00f3w zwi\u0119kszy\u0142a si\u0119 o 56,6%, ze 111,2 tys. do 174,2 tys. rozwod\u00f3w. Ponadto na do\u015b\u0107 du\u017c\u0105 skal\u0119 Polacy dokonywali apostazji, czemu sprzyja\u0142y w\u0142adze propaguj\u0105ce \u015bwiatopogl\u0105d ateistyczny. Zniszczenie wra\u017cliwo\u015bci wobec norm moralnych wyp\u0142ywaj\u0105cych z wiary katolickiej doprowadzi\u0142o rzesze Polak\u00f3w do podejmowania decyzji opartych na w\u0142asnych os\u0105dach moralnych, niezakorzenionych w wyznawanej wierze.<\/p>\n\n\n\n

Kolejnym impulsem, do\u015b\u0107 mocnym, w relatywizowaniu \u017cycia moralnego i duchowego by\u0142o wprowadzenie w 1966 r. do sprzeda\u017cy pigu\u0142ek antykoncepcyjnych. Liczba rozwod\u00f3w do poprzedniego okresu (1956-1965) wzros\u0142a o 96,8%, ze 174,2 tys. do 342,8 tys. Prawie si\u0119 podwoi\u0142a. Lata 1966-1975 by\u0142y czasem agresywnej ateizacji spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego, czemu sprzyja\u0142y propaganda \u201e\u015bwiatopogl\u0105du naukowego\u201d, zabijanie nienarodzonych dzieci, a tak\u017ce r\u00f3\u017cnego typu zach\u0119ty do stosowania \u015brodk\u00f3w antykoncepcyjnych. Demoralizacja sumie\u0144 toczy\u0142a si\u0119 przez Polsk\u0119 na masow\u0105 skal\u0119. Nie wolno nam zapomina\u0107 o rozpijaniu Polak\u00f3w. Przyzwolenie na spo\u017cywanie alkoholu by\u0142o wszechobecne. To doprowadza\u0142o do wielu konflikt\u00f3w ma\u0142\u017ce\u0144skich, a w ostateczno\u015bci do rozwod\u00f3w6<\/sup><\/a>. W 1960 r. ze szk\u00f3\u0142 wyrzucono nauk\u0119 religii, rozpocz\u0119to laicyzacj\u0119 szkolnictwa7<\/sup><\/a>. Przez trzydzie\u015bci lat dzieci i m\u0142odzie\u017c by\u0142y indoktrynowane wedle jedynie s\u0142usznego \u015bwiatopogl\u0105du materialistycznego \u2013 \u201enaukowego\u201d. A Ko\u015bci\u00f3\u0142 i prawo Bo\u017ce by\u0142y wrogiem numer jeden8<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

W latach 1976-1985 rozpad\u0142o si\u0119 431,8 tys. ma\u0142\u017ce\u0144stw, nast\u0105pi\u0142 kolejny wzrost w por\u00f3wnaniu do poprzedniej dekady o 25,9%. W tym okresie udzia\u0142 procentowy rozwod\u00f3w do nowo zawartych ma\u0142\u017ce\u0144stw wynosi\u0142 13,9%. Ma\u0142\u017ce\u0144stwo traci\u0142o sw\u0105 stabilno\u015b\u0107 i stawa\u0142o si\u0119 coraz cz\u0119\u015bciej miejscem ma\u0142o bezpiecznym, przede wszystkim dla dzieci. Deprawacja spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego z ka\u017cdym dziesi\u0119cioleciem kroczy\u0142a ku przepa\u015bci, co zacznie si\u0119 odbija\u0107 w przysz\u0142o\u015bci w depopulacji spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego.<\/p>\n\n\n\n

Lata 1986-1995 by\u0142y jedynym okresem, gdzie liczba rozwod\u00f3w do poprzedniego dziesi\u0119ciolecia spad\u0142a o 7%, z 431,8 tys. rozwod\u00f3w do 401,5 tys. W 1990 r. w Polsce rozpad\u0142o si\u0119 ponad 42 tys. ma\u0142\u017ce\u0144stw, w kolejnym \u2013 33,8 tys., w 1992 r. \u2013 32 tys., w 1993 r. \u2013 27,9 tys., a w 1995 r. \u2013 do 38,1 tys.<\/p>\n\n\n\n

Gdzie upatrywa\u0107 przyczyn takiego stanu rzeczy? Ot\u00f3\u017c ogromny entuzjazm i nadziej\u0119 na odnow\u0119 moraln\u0105 i duchow\u0105 w\u015br\u00f3d Polak\u00f3w przynios\u0142y pielgrzymki Jana Paw\u0142a II do Polski9<\/sup><\/a>. Zaowocowa\u0142y powstaniem ogromnej masy ruch\u00f3w i stowarzysze\u0144 katolickich10<\/sup><\/a>. Zaanga\u017cowanie wielu wiernych \u015bwieckich dawa\u0142o nadziej\u0119 na budowanie lepszej i sprawiedliwszej Polski. Powr\u00f3t katechizacji do szk\u00f3\u0142 po trzydziestu latach jej nieobecno\u015bci mia\u0142 zapewni\u0107 odnow\u0119 moraln\u0105 i konfesyjn\u0105. Jednak konfrontacja ze \u015bwiatem liberalnym i lewicowym spowodowa\u0142a dalsze os\u0142abienie wiary i moralno\u015bci w\u015br\u00f3d Polak\u00f3w. Tote\u017c te nadzieje bardzo szybko zosta\u0142y zniszczone w wyniku przemian spo\u0142eczno-gospodarczych, kt\u00f3re po 1990 r. wytworzy\u0142y ogromne bezrobocie, niepewno\u015b\u0107 jutra, bied\u0119 w\u015br\u00f3d ogromnej masy Polak\u00f3w11<\/sup><\/a>. Niewielkie grupy uw\u0142aszcza\u0142y si\u0119, staj\u0105c si\u0119 z dnia na dzie\u0144 lud\u017ami maj\u0119tnymi, a ogromne rzesze Polak\u00f3w pozostawa\u0142y bez pracy i \u015brodk\u00f3w do \u017cycia. Kolejny raz nadzieje Polak\u00f3w na budowanie suwerennej Ojczyzny zosta\u0142y zaprzepaszczone przez rz\u0105dy socjalist\u00f3w liberalno-lewicowych.<\/p>\n\n\n\n

W latach 1996-2005 liczba rozwod\u00f3w w Polsce, niestety, zn\u00f3w zacz\u0119\u0142a rosn\u0105\u0107, z 401,5 tys. do 475,2 tys., co stanowi\u0142o wzrost o 18,3%. Warto tu nadmieni\u0107, \u017ce udzia\u0142 procentowy rozwod\u00f3w do nowo zawartych ma\u0142\u017ce\u0144stw wynosi\u0142 23,4%, prawie 1\/4 ma\u0142\u017ce\u0144stw si\u0119 rozpada\u0142a. By\u0142 to czas utraconych nadziei na lepsze jutro. Od pocz\u0105tku lat dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych XX w. w Polsce nasili\u0142a si\u0119 deprawacja m\u0142odego pokolenia. Wielki wp\u0142yw mia\u0142y na to dyskoteki i muzyka disco polo, kt\u00f3ra ma charakter seksualizuj\u0105cy, a tak\u017ce inny typ muzyki, w kt\u00f3rej przemycano tre\u015bci satanistyczne, os\u0142abiaj\u0105ce wiar\u0119 w\u015br\u00f3d m\u0142odzie\u017cy, co ostatecznie prowadzi\u0142o do apostazji i zerwania z tradycj\u0105 Ko\u015bcio\u0142a katolickiego. Ogromne spustoszenie w\u015br\u00f3d m\u0142odych czyni\u0142a prasa dla nastolatk\u00f3w, kt\u00f3ra lansowa\u0142a relatywizm moralny, niszcz\u0105c \u017cycie duchowe m\u0142odego pokolenia Polak\u00f3w. Ma\u0142\u017ce\u0144stwo zaczyna by\u0107 kontestowane przez m\u0142odzie\u017c. Wykreowano nowego cz\u0142owieka, bez warto\u015bci moralnych, bez potrzeby \u017cycia duchowego, korzystaj\u0105cego z uciech tego \u015bwiata. To powt\u00f3rka z historii imperium rzymskiego, gdzie zamykano \u015bwi\u0105tynie i biblioteki, a w ich miejsce tworzono aquaparki.<\/p>\n\n\n\n

Kolejne lata, 2006-2015, r\u00f3wnie\u017c przynosz\u0105 wzrost rozwod\u00f3w, z 475,2 tys. do 658,8 tys., co stanowi\u0142o 38,6% w stosunku do poprzedniej dekady. Ponad 30% nowo zawartych ma\u0142\u017ce\u0144stw rozpada si\u0119. Gdzie upatrywa\u0107 tak daleko posuni\u0119tej destabilizacji ma\u0142\u017ce\u0144stwa? W deprawacji m\u0142odego pokolenia, kt\u00f3ra dokonuje si\u0119 ju\u017c od ponad 25 lat. Wielu Polak\u00f3w odrzuci\u0142o warto\u015bci wyniesione z domu rodzinnego, tradycyjne wychowanie. Kontestuj\u0105 ma\u0142\u017ce\u0144stwo, \u017cyj\u0105 bez Boga. Przyj\u0119li postaw\u0119 bezwyznaniow\u0105 o orientacji ateistycznej albo deistycznej.<\/p>\n\n\n\n

Tak powszechne o\u015bmieszanie duchownych i Ko\u015bcio\u0142a rzymskokatolickiego niszczy w nich wiarygodno\u015b\u0107 do przes\u0142ania ewangelicznego. Rozw\u00f3d dla wielu z nich jest dobrem spo\u0142ecznym, z kt\u00f3rego trzeba korzysta\u0107. Kolejn\u0105 przyczyn\u0105 rozpadu ma\u0142\u017ce\u0144stw by\u0142a emigracja zarobkowa Polak\u00f3w do wielu kraj\u00f3w Europy12<\/sup><\/a>. D\u0142ugotrwa\u0142a roz\u0142\u0105ka powodowa\u0142a niewierno\u015b\u0107 ma\u0142\u017ce\u0144sk\u0105, a ostatecznie prowadzi\u0142a do rozwodu13<\/sup><\/a>. Media liberalne lansowa\u0142y przez ca\u0142y czas nowy styl \u017cycia, gdzie nowoczesne spo\u0142ecze\u0144stwo ma by\u0107 tolerancyjne dla wsp\u00f3\u0142czesnych zachowa\u0144, ma by\u0107 na topie, modne i nikogo niera\u017c\u0105ce14<\/sup><\/a>. Liczb\u0119 rozwod\u00f3w zwi\u0119kszy\u0142y te\u017c nieuczciwie wykorzystywane przepisy prawa, kt\u00f3re przyznawa\u0142o zasi\u0142ek dla matki samotnie wychowuj\u0105cej dziecko15<\/sup><\/a>. \u017beby otrzyma\u0107 zasi\u0142ek, wiele rodzin decydowa\u0142o si\u0119 na fikcyjne rozwody.<\/p>\n\n\n\n

Z ko\u0144cem drugiej dekady XXI w. znacznie zmniejszy\u0142a si\u0119 liczba ma\u0142\u017ce\u0144stw, a wzros\u0142a liczba rozwod\u00f3w. W 2017 r. zawarto 192,6 tys. ma\u0142\u017ce\u0144stw, liczba rozwod\u00f3w wzros\u0142a do 65,3 tys., co stanowi\u0142o 33,9% rozwod\u00f3w do nowo zawartych ma\u0142\u017ce\u0144stw. Pod wp\u0142ywem rewolucji seksualnej doprowadzono w Polsce do zerwania z wiar\u0105 katolick\u0105, kt\u00f3ra nios\u0142a warto\u015bci moralne podtrzymuj\u0105ce nar\u00f3d przez ponad 1000 lat. Wiara i moralno\u015b\u0107 obecnie jest traktowana jako dziedzictwo kulturowe. Apostazja dokona\u0142a si\u0119 w grupie wiekowej do 60. roku \u017cycia. Spo\u0142ecze\u0144stwo sta\u0142o si\u0119 areligijne, amoralne, aspo\u0142eczne, piel\u0119gnuj\u0105ce konsumpcjonizm i hedonizm. Odrzucono tradycj\u0119 katolick\u0105 i narodow\u0105 na rzecz globalizacji liberalnej.<\/p>\n\n\n\n

Mimo tak dramatycznej sytuacji nar\u00f3d polski podejmuje pr\u00f3by ratowania swej z\u0142ej kondycji moralnej, przede wszystkim ma\u0142\u017ce\u0144stwa i rodziny. Fundacja Mamy i Taty przeprowadzi\u0142a kilka lat temu kampani\u0119 spo\u0142eczn\u0105 pod has\u0142em \u201eRozw\u00f3d? Przemy\u015bl to\u201d. Jej celem by\u0142o u\u015bwiadomienie rodzicom, \u017ce psychologiczne i emocjonalne konsekwencje rozwodu s\u0105 dla dzieci bardziej powa\u017cne i dalekosi\u0119\u017cne, ni\u017c si\u0119 powszechnie uwa\u017ca. Punktem wyj\u015bcia kampanii by\u0142 przeprowadzony wcze\u015bniej sonda\u017c na temat, co Polacy s\u0105dz\u0105 o rozwodach. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce 84 proc. badanych uwa\u017ca zjawisko rosn\u0105cej liczby rozwod\u00f3w za drugi po narkomanii powa\u017cny problem spo\u0142eczny. Ankietowani maj\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce rozw\u00f3d rodzic\u00f3w to trudny czas dla dzieci i \u017ce trzeba im pom\u00f3c przez niego przej\u015b\u0107. S\u0105dz\u0105 jednak, \u017ce \u201ekulturalny rozw\u00f3d\u201d pomo\u017ce zniwelowa\u0107 ten problem. \u201eNiewielu z nich zdaje sobie spraw\u0119, \u017ce rozw\u00f3d to co\u015b wi\u0119cej ni\u017c techniczny problem nieobecno\u015bci jednego z rodzic\u00f3w, co\u015b wi\u0119cej ni\u017c emocjonalna niewygoda i stres przez jaki\u015b czas. Rozw\u00f3d to zbudowanie w dziecku trwa\u0142ego prze\u015bwiadczenia o niemo\u017cno\u015bci tworzenia trwa\u0142ych, stabilnych zwi\u0105zk\u00f3w mi\u0119dzyludzkich. To zburzenie w nim nadziei na to, \u017ce mo\u017cliwe jest trwa\u0142e, niezachwiane szcz\u0119\u015bcie mi\u0119dzy lud\u017ami\u201d \u2013 podsumowuje ten w\u0105tek Marek Grabowski, prezes Fundacji Mamy i Taty16<\/sup><\/a>. A zatem za wszelk\u0105 cen\u0119 trzeba ratowa\u0107 ma\u0142\u017ce\u0144stwa, by by\u0142y stabilne i trwa\u0142e a\u017c do ostatnich dni swego istnienia. Okresy, w kt\u00f3rych nasila\u0142a si\u0119 liczba rozwod\u00f3w, a takie w naszych dziejach by\u0142y \u2013 XVI, XVIII i druga po\u0142owa XX i XXI wiek \u2013 to czas upadku moralno\u015bci i religijno\u015bci. Ogromny regres spo\u0142eczny, kt\u00f3ry zazwyczaj ko\u0144czy\u0142 si\u0119 tragicznie.<\/p>\n\n\n\n

Ile ma\u0142\u017ce\u0144stw jest obecnie po rozwodach, pierwszym, drugim, a mo\u017ce i kolejnym? W latach 1946-2018 udzielono 15 146 200 ma\u0142\u017ce\u0144stw, za\u015b s\u0105dy cywilne orzek\u0142y prawie 2 788 200 rozwod\u00f3w, co stanowi\u0142o 18,4% og\u00f3lnej liczby zawartych ma\u0142\u017ce\u0144stw. A zatem, ile os\u00f3b zosta\u0142o poranionych rozpadem ma\u0142\u017ce\u0144stwa? Najcz\u0119\u015bciej cierpi\u0105 dzieci, rodzice jednej i drugiej strony, najbli\u017csza rodzina. Je\u015bli jeden rozw\u00f3d pokaleczy\u0142 10 os\u00f3b, w\u0142\u0105czaj\u0105c samych rozwodnik\u00f3w, to dramat zwi\u0105zany z rozwodami obj\u0105\u0142 w Polsce 27 882 000 Polak\u00f3w. Niebagatelna to grupa, kt\u00f3rej zafundowano swoiste do\u015bwiadczenie nowoczesnego pa\u0144stwa, jak to szermuj\u0105 do tej pory radykalne feministki, libera\u0142owie, wolnomularze i komuni\u015bci. Czy o tak\u0105 wolno\u015b\u0107 chodzi\u0142o, wolno\u015b\u0107 bez Boga i warto\u015bci moralnych? Opart\u0105 na warto\u015bciach bezwyznaniowej grupy spo\u0142ecznej, kt\u00f3ra propaguje bezbo\u017cno\u015b\u0107 i deprawacj\u0119, b\u00f3l i cierpienie i przysz\u0142o\u015b\u0107 bez przysz\u0142o\u015bci narodu i rodziny?!<\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. Dzietno\u015b\u0107 a rozw\u00f3d<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Jak si\u0119 okazuje, potomstwo w ma\u0142\u017ce\u0144stwie ma ogromny wp\u0142yw na decyzje o prawdopodobie\u0144stwie rozwodu. Wraz ze wzrostem dzieci w ma\u0142\u017ce\u0144stwie prawdopodobie\u0144stwo rozwodu maleje.<\/p>\n\n\n\n

    \"\"
    \u0179r\u00f3d\u0142o: Rocznik Demograficzny 2019, GUS Warszawa 2019, s. 246.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

    <\/p>\n\n\n\n

    Jak wskazuj\u0105 dane zebrane z wielu lat, wi\u0119kszo\u015b\u0107 ma\u0142\u017ce\u0144stw rozwiedzionych to pary niemaj\u0105ce dzieci albo tylko z jednym dzieckiem. Jest to grupa licz\u0105ca oko\u0142o 80% rozwiedzionych ma\u0142\u017ce\u0144stw. Prawdopodobie\u0144stwo rozwodu zmniejsza si\u0119 wraz ze wzrostem liczby dzieci. Drugie dziecko w rodzinie zmniejsza prawdopodobie\u0144stwo rozwodu o po\u0142ow\u0119, trzecie \u2013 pi\u0119ciokrotnie, a czwarte \u2013 siedmiokrotnie17<\/sup><\/a>. W 2018 r. ponad 53 tys. dzieci, poni\u017cej osiemnastego roku \u017cycia18<\/sup><\/a>, by\u0142o wychowywanych przez osoby rozwiedzione. Kolejny problem, kt\u00f3ry dotyka spo\u0142ecze\u0144stwo polskie, to do\u015b\u0107 du\u017ca liczba urodze\u0144 pozama\u0142\u017ce\u0144skich, w 2016 r. by\u0142o ich 25%, co czwarte dziecko rodzi\u0142o si\u0119 poza ma\u0142\u017ce\u0144stwem19<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n

    Ks. K. Bielawny<\/em><\/p>\n\n\n\n

    Przypisy:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    1<\/a> Z dniem 1 stycznia 1946 r. dekretem z dnia 25 wrze\u015bnia 1945 r. \u2013 Prawo ma\u0142\u017ce\u0144skie (DzU nr 48, poz. 270) instytucj\u0119 rozwodu wprowadzono dla ca\u0142ego obszaru Polski, zniesiono instytucj\u0119 separacji prawnej wyst\u0119puj\u0105c\u0105 w prawie ma\u0142\u017ce\u0144skim obowi\u0105zuj\u0105cym w niekt\u00f3rych dzielnicach Rzeczypospolitej.<\/p>\n\n\n\n

    <\/a> 2<\/a> Zob. W. Mizio\u0142ek, Duszpasterstwo ma\u0142\u017ce\u0144stw niesakramentalnych<\/em>, \u201eHomo Dei\u201d 1981, nr 2, s. 117-129.<\/p>\n\n\n\n

    3<\/a> Zob. Rocznik Demograficzny 2016<\/em>, GUS, Warszawa 2016, s. 237.<\/p>\n\n\n\n

    4<\/a> Zob. Rocznik Demograficzny 2019<\/em>, GUS, Warszawa 2019, s. 236.<\/p>\n\n\n\n

    5<\/a> Tam\u017ce, s. 237.<\/p>\n\n\n\n

    6<\/a> Zob. J. \u015aledzi\u0144ski, Przes\u0142anie trze\u017awo\u015bciowe \u2013 wolno\u015bci od uzale\u017cnie\u0144 w nauczaniu Jana Paw\u0142a II<\/em>, w: Trze\u017awo\u015b\u0107 i uzale\u017cnienia jako wyzwanie duszpasterskie i pedagogiczne<\/em>, pod. red. K. Linowskiego, M. J\u0119drzejko, Radom 2012, s. 57-74.<\/p>\n\n\n\n

    7<\/a> Zob. K. Bielawny, Trudne dzieje\u2026<\/em>, dz. cyt., s. 294-303.<\/p>\n\n\n\n

    <\/a> 8<\/a> Zob. K. Bielawny, Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki i ewangelicki na przestrzeni sze\u015bciu stuleci w po\u0142udniowej cz\u0119\u015bci starostwa szeste\u0144skiego<\/em>, Olsztyn 2009, s. 77-161. Warto tu nadmieni\u0107, \u017ce szkolnictwo parafialne, elementarne i uniwersytety w Europie by\u0142y zak\u0142adane przez Ko\u015bcio\u0142y katolickie i ewangelickie, by\u0142y prowadzone przez wiele stuleci. Pierwsze szko\u0142y elementarne powstawa\u0142y przy parafiach.<\/p>\n\n\n\n

    9<\/a> Wa\u017cn\u0105 pielgrzymk\u0105 Jana Paw\u0142a II do Polski by\u0142a wizyta Ojca \u015awi\u0119tego w 1991 r. By\u0142 wtedy dwukrotnie, pierwszy raz w czerwcu, a drugi w sierpniu, przyby\u0142 na zako\u0144czenie VI \u015awiatowych Dni M\u0142odzie\u017cy. W pierwszych dniach czerwca 1991 r. or\u0119dzie przekazane Polakom Jan Pawe\u0142 II opar\u0142 na dekalogu jako podstawie \u017cycia spo\u0142eczno-polityczno-moralnego. Przestrzega\u0142 rodak\u00f3w przed absolutyzacj\u0105 poj\u0119cia wolno\u015bci, kt\u00f3ra \u2013 jak podkre\u015bla\u0142 \u2013 mo\u017ce prowadzi\u0107 do nowego totalitaryzmu. Ojciec \u015awi\u0119ty wo\u0142a\u0142, by rodzina by\u0142a w centrum \u017cycia spo\u0142ecznego. Na lotnisku w Kielcach nawi\u0105za\u0142 do IV przykazania, z ca\u0142\u0105 moc\u0105 wo\u0142a\u0142 i przestrzega\u0142 przed \u201epozorn\u0105 wolno\u015bci\u0105, kt\u00f3ra cz\u0142owieka zniewala\u201d, a niszcz\u0105ca jest zar\u00f3wno dla osoby ludzkiej, jak i dla rodziny. Polityk\u00f3w przestrzega\u0142 przed lekkomy\u015blnym podchodzeniem do spraw ma\u0142\u017ce\u0144stwa i rodziny. \u201e\u0141atwo jest zniszczy\u0107, trudniej odbudowa\u0107. Zbyt d\u0142ugo niszczono. Trzeba intensywnie odbudowywa\u0107\u201d. \u201eNiech si\u0119 odrodzi w Bogu ludzkie ojcostwo i ludzkie macierzy\u0144stwo, niech si\u0119 odrodzi rodzina, szczeg\u00f3lne miejsce przymierza Boga z lud\u017ami. Imi\u0119 jego: Ko\u015bci\u00f3\u0142 domowy\u201d. Za\u015b w Cz\u0119stochowie na Jasnej G\u00f3rze wo\u0142a\u0142 m.in. do m\u0142odych: \u201eDrodzy przyjaciele, wiecie z do\u015bwiadczenia, \u017ce upadek ideologii w krajach Europy \u015arodkowej i Wschodniej pozostawi\u0142 w wielu waszych kolegach i kole\u017cankach uczucie g\u0142\u0119bokiej pustki, wra\u017cenie, \u017ce zostali oszukani, a tak\u017ce zniech\u0119cenie i l\u0119k przed przysz\u0142o\u015bci\u0105. R\u00f3wnie\u017c w krajach Europy Zachodniej wielu m\u0142odych ludzi zatraci\u0142o motywy, dla kt\u00f3rych warto \u017cy\u0107. Objawem tego g\u0142\u0119bokiego zagubienia jest zjawisko uciekania si\u0119 do narkotyk\u00f3w. Brak zainteresowania polityk\u0105 zdradza u wielu poczucie bezsilno\u015bci w walce o dobro\u201d.<\/p>\n\n\n\n

    10<\/a> W tym czasie powsta\u0142a m.in. Akcja Katolicka, Katolickie Stowarzyszenie M\u0142odzie\u017cy, Sodalicja Maria\u0144ska i wiele innych stowarzysze\u0144 i ruch\u00f3w ko\u015bcielnych.<\/p>\n\n\n\n

    11<\/a> Nadzieje na odnow\u0119 spo\u0142eczn\u0105 i polityczn\u0105 zwi\u0105zane by\u0142y z okr\u0105g\u0142ym sto\u0142em w 1989 r., ale bezskutecznie. Przysz\u0142o nowe, jeszcze gorsze. Zob. R. Stefaniuk, Atrapa \u015bwi\u0119towania wolno\u015bci<\/em>, NDz 2019, nr 130.<\/p>\n\n\n\n

    12<\/a> Zob. K. Bielawny, Zmiany demograficzne\u2026<\/em>, dz. cyt., s. 46-50.<\/p>\n\n\n\n

    13<\/a> Zob. D. Becker-Pestka, Rodzina w obliczu migracji zarobkowej<\/em>, \u201eColloquium Wydzia\u0142u Nauk Humanistycznych i Spo\u0142ecznych\u201d 2012, nr 1, s. 14-16.<\/p>\n\n\n\n

    14<\/a> Zob. P. Pustkowiak, Moda na rozw\u00f3d<\/em>, https:\/\/dziennikpolski24.pl\/moda-na-rozwod\/ar\/c3-1901112<\/a>, dost\u0119p: 28.02.2020 r. Autorka pisze: \u201eStajemy si\u0119 tak\u017ce bardziej tolerancyjni i przejmujemy nowe, rzadko spotykane wcze\u015bniej wzorce zachowa\u0144. Formu\u0142a wsp\u00f3lnego bycia razem coraz cz\u0119\u015bciej oznacza partnerstwo, a nie ma\u0142\u017ce\u0144stwo, co wp\u0142ywa tak\u017ce na to, \u017ce coraz wi\u0119cej dzieci rodzi si\u0119 z niesformalizowanych zwi\u0105zk\u00f3w. W ostatnich latach odsetek urodze\u0144 pozama\u0142\u017ce\u0144skich wzr\u00f3s\u0142 dwukrotnie w por\u00f3wnaniu z sytuacj\u0105 z pocz\u0105tku lat 90.; wynosi on obecnie 12 procent\u201d.<\/p>\n\n\n\n

    <\/a> 15<\/a> <\/sup>Zob. J. Kwiatkowski, Rozwody na niby<\/em>, https:\/\/nowiny24.pl\/rozwody-na-niby\/ar\/5933211<\/a>, dost\u0119p: 29.02.2020 r. Rozmowa z Iren\u0105 Rz\u0105s\u0105, prezes \u201eRodziny Rodzin\u201d \u2013 Stowarzyszenia na rzecz Rodzin Wielodzietnych w Rzeszowie. \u201eCzy rodziny pe\u0142ne zosta\u0142y w tej ustawie \u017ale potraktowane? Ta ustawa godzi w dobre imi\u0119 rodziny, szczeg\u00f3lnie wielodzietnej. Prawo powinno egzekwowa\u0107 obowi\u0105zek \u0142o\u017cenia na dzieci przez ojca czy matk\u0119, kt\u00f3rzy maj\u0105 zas\u0105dzone alimenty. Mo\u017cna pyta\u0107: Co pa\u0144stwo chce popiera\u0107, kreuj\u0105c takie rozwi\u0105zania? Nasilona obecnie liczba pozw\u00f3w rozwodowych \u015bwiadczy o tym, \u017ce pa\u0144stwo popiera rodzin\u0119 niepe\u0142n\u0105, czasami wr\u0119cz patologiczn\u0105. Co my\u015ble\u0107 o ludziach, kt\u00f3rzy decyduj\u0105 si\u0119 na fikcyjny rozw\u00f3d dla zasi\u0142ku? Znam bied\u0119 od podszewki i wiem, \u017ce to ona popycha niekt\u00f3re rodziny do tego kroku. Ale nie jest to dobre rozwi\u0105zanie. Czy mo\u017ce si\u0119 zdarzy\u0107, \u017ce rozw\u00f3d \u2013 niby fikcyjny \u2013 rozlu\u017ani wi\u0119zi mi\u0119dzy ma\u0142\u017conkami? Mo\u017ce. Rodzic, u kt\u00f3rego w wyniku rozwodu os\u0142ab\u0142o poczucie odpowiedzialno\u015bci, z czasem mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 zupe\u0142nie nieodpowiedzialny. Zna pani rodziny wielodzietne, kt\u00f3re nie b\u0119d\u0105 obchodzi\u0107 prawa, mimo \u017ce \u017cyj\u0105 w biedzie? W moim stowarzyszeniu jest wiele takich rodzin. One wiedz\u0105, jak wielk\u0105 warto\u015bci\u0105 jest rodzina, w kt\u00f3rej jest i ojciec, i matka\u201d. Zob. Sytuacja demograficzna Polski do 2018 r. Tworzenie i rozpad rodziny<\/em>, pod. red. J. Sta\u0144czak, Warszawa 2019, s. 89.<\/p>\n\n\n\n

    <\/a> 16<\/a> Zob. G. Starzak, Rozw\u00f3d to koszmar dla dzieci<\/em>, https:\/\/opoka.org.pl\/biblioteka\/Z\/ZR\/db201904_rozwod.html<\/a>, dost\u0119p: 29.02.2020 r.<\/p>\n\n\n\n

    <\/a> 17<\/a> Zob. K. Klinger, Rozwody wspomagaj\u0105 demografi\u0119 lepiej ni\u017c ma\u0142\u017ce\u0144stwa<\/em>, https:\/\/www.gazetaprawna.pl\/artykuly\/807448,rozwody-wspomagaja-demografie-lepiej-niz-malzenstwa.html<\/a>, dost\u0119p: 13.05.2020 r. Jak\u017ce ciekawe, ale ma\u0142o przekonuj\u0105ce wnioski prezentuje w swych badaniach grupa naukowc\u00f3w pod kierunkiem prof. I.E. Kotowskiej w raporcie tematycznym \u201eNiska dzietno\u015b\u0107 w Polsce w kontek\u015bcie percepcji Polak\u00f3w. Diagnoza spo\u0142eczna 2013\u201d, Warszawa 2014. Na \u0142amach \u201eGazety Prawnej\u201d w 2014 r. czytamy: \u201eKraje, w kt\u00f3rych ma\u0142\u017ce\u0144stwo nie jest priorytetem i gdzie notowana jest wysoka liczba rozwod\u00f3w, maj\u0105 na og\u00f3\u0142 wy\u017csz\u0105 dzietno\u015b\u0107. Pa\u0144stwa, w kt\u00f3rych dominuje tradycyjne podej\u015bcie do rodziny, maj\u0105 k\u0142opoty z demografi\u0105. Najwi\u0119cej dzieci rodzi si\u0119 w liberalnej Francji oraz w Szwecji\u201d. Takie s\u0105 konkluzje opracowania \u201eUwarunkowania zachowa\u0144 prokreacyjnych\u201d prof. Ireny Kotowskiej z SGH. \u201e[\u2026] w analizie, kt\u00f3ra powsta\u0142a w ramach Diagnozy Spo\u0142ecznej \u2013 nie da si\u0119 tego traktowa\u0107 literalnie, ale mo\u017cna wysnu\u0107 tez\u0119, \u017ce tworzenie ma\u0142\u017ce\u0144stwa oraz stabilno\u015b\u0107 rodziny nie musz\u0105 gwarantowa\u0107 zast\u0119powalno\u015bci pokole\u0144. To zreszt\u0105 potwierdzaj\u0105 inne dane: dotycz\u0105ce urodze\u0144 pozama\u0142\u017ce\u0144skich. I znowu im bardziej liberalne podej\u015bcie, tym lepsza sytuacja demograficzna. Cho\u0107 w Polsce ro\u015bnie liczba dzieci spoza ma\u0142\u017ce\u0144skiego \u0142o\u017ca \u2013 jest ich blisko 23,4 proc. \u2013 to i tak jest ich niewiele w por\u00f3wnaniu ze star\u0105 Europ\u0105. We Francji, w Szwecji czy Belgii ten odsetek wynosi ponad 50 proc. W Niemczech podej\u015bcie jest bardziej konserwatywne: liczba dzieci pozama\u0142\u017ce\u0144skich nie przekracza 30 proc. Efekt: dzietno\u015b\u0107 jest na bardzo niskim poziomie\u201d. Nale\u017cy tu doda\u0107, \u017ce we Francji czy w Szwecji rodz\u0105 si\u0119 dzieci, ale w rodzinach muzu\u0142ma\u0144skich, a nie w rodzinach zdeprawowanych Francuz\u00f3w czy Szwed\u00f3w. Dlatego te\u017c wnioski, kt\u00f3re podaje si\u0119 jako tez\u0119, s\u0105 b\u0142\u0119dne i wprowadzaj\u0105 opini\u0119 publiczn\u0105 w b\u0142\u0105d. Czy to jest zamierzone czy nie, tego nie rozstrzygam.<\/p>\n\n\n\n

    18<\/a> Zob. Rocznik demograficzny<\/em>, Warszawa 2019, s. 246.<\/p>\n\n\n\n

    19<\/a> Zob. P. Szukalski, Zr\u00f3\u017cnicowanie przestrzenne zachowa\u0144 prokreacyjnych we wsp\u00f3\u0142czesnej Polsce<\/em>, w: Sytuacja demograficzna Polski jako wyzwanie dla polityki spo\u0142ecznej i gospodarczej<\/em>, pod red. A. Potrykowska, M. Budzi\u0144ski, A. Moli\u0144ski, E. Kowalczyk, Warszawa 2018, s. 126.<\/p>\n

    Views: 70<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Ma\u0142\u017ce\u0144stwa i rozwody cywilne zosta\u0142y zalegalizowane prawnie w ca\u0142ej Polsce przez w\u0142adze komunistyczne w 1945 r.1. Uczyniono to administracyjnie, bez zgody Polak\u00f3w. Dokonano gwa\u0142tu na prawie tysi\u0105cletniej tradycji narodu polskiego, niszcz\u0105c nierozerwalno\u015b\u0107 ma\u0142\u017ce\u0144stwa i \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 rodziny. W pierwszych latach liczba rozwod\u00f3w by\u0142a niewielka. Wraz z propagand\u0105 antykatolick\u0105 i g\u0142oszeniem nowych idei komunistycznych w spo\u0142ecze\u0144stwie polskim … <\/p>\n

    Czytaj dalej \u201eLegalizacja rozwod\u00f3w w Polsce\u201d<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4017,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-537","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/537","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=537"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/537\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4019,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/537\/revisions\/4019"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4017"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=537"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}