{"id":606,"date":"2023-10-18T19:53:03","date_gmt":"2023-10-18T19:53:03","guid":{"rendered":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/?page_id=606"},"modified":"2023-10-25T13:18:27","modified_gmt":"2023-10-25T13:18:27","slug":"zapasc-demograficzna-w-latach-trzydziestych-xx-stulecia","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/zapasc-demograficzna-w-latach-trzydziestych-xx-stulecia\/","title":{"rendered":"<strong>Zapa\u015b\u0107 demograficzna w latach trzydziestych XX stulecia<\/strong>"},"content":{"rendered":"\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Z b\u00f3lem trzeba przyzna\u0107, \u017ce od 1932 r. zauwa\u017calny jest spadek urodze\u0144 w Polsce. Stracili\u015bmy sw\u0105 mocarstwow\u0105 pozycj\u0119 w \u015bwiecie w liczbie niemowl\u0105t. Spadli\u015bmy do 29,1 urodze\u0144 rocznie na tysi\u0105c os\u00f3b, trzy lata p\u00f3\u017aniej \u2013 do 26,2, a\u017c wreszcie w 1938 r. \u2013 do nieco ponad 24<a href=\"#sdfootnote1sym\" id=\"sdfootnote1anc\"><sup>1<\/sup><\/a>. Nale\u017cy przypuszcza\u0107, \u017ce dzia\u0142ania feministek, libera\u0142\u00f3w i komunist\u00f3w w propagowaniu \u015brodk\u00f3w niszcz\u0105cych p\u0142odno\u015b\u0107 i zabijanie nienarodzonych dzieci zbiera\u0142o swe niechlubne \u017cniwo. Coraz mniej dzieci si\u0119 rodzi\u0142o, a rocznie oko\u0142o 200 tys. dzieci zabijano w \u0142onach matek<a href=\"#sdfootnote2sym\" id=\"sdfootnote2anc\"><sup>2<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1928 r. w Polsce zabito 130 tys. dzieci nienarodzonych, a w 1938 r. oko\u0142o 200 tys. W 1928 r. zak\u0142ady ubezpieczeniowe odnotowa\u0142y 22&nbsp;071 wypadk\u00f3w poronie\u0144. W statystyce szpitalnej nie odnotowywano tych \u015bmierci jako zgon\u00f3w, podobnie by\u0142o z urodzeniami, pomijano je. Nie dostrze\u017cono 200 tys. urodze\u0144 zab\u00f3jczych i 200 tys. zgon\u00f3w. Jak je klasyfikowa\u0107? \u2013 pyta W. Majda\u0144ski<a id=\"sdfootnote3anc\" href=\"#sdfootnote3sym\"><sup>3<\/sup><\/a>. Co to za zjawisko? \u201eDusili, me\u0142li w z\u0119bach, w setki tysi\u0119cy to sz\u0142o, i nie wiedzieli, co to jest: i to si\u0119 nie liczy\u0142o!?\u201d<a id=\"sdfootnote4anc\" href=\"#sdfootnote4sym\"><sup>4<\/sup><\/a>. W latach 1918-1939 zabito 3 mln polskich dzieci, nie ujrza\u0142y one \u015bwiat\u0142a dziennego<a id=\"sdfootnote5anc\" href=\"#sdfootnote5sym\"><sup>5<\/sup><\/a>. W pierwszych dniach pa\u017adziernika 1938 r. w Polsce radykalne feministki zorganizowa\u0142y I Og\u00f3lnopolski Kongres Dziecka. Chwali\u0142y si\u0119 na nim osi\u0105gni\u0119ciami, skar\u017cy\u0142y si\u0119 na wiele niesprawiedliwo\u015bci, jakie nadal dotyka\u0142y dzieci w Polsce. Ale nie pad\u0142o ani jedno zdanie, ile dzieci straci\u0142o \u017cycie w \u0142onach matek<a id=\"sdfootnote6anc\" href=\"#sdfootnote6sym\"><sup>6<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p> Paradoksalne jest to, \u017ce szwedzka dzia\u0142aczka feministyczna Ellen Key (1849-1926) w swej publikacji \u201eStulecie dziecka\u201d<a id=\"sdfootnote7anc\" href=\"#sdfootnote7sym\"><sup>7<\/sup><\/a> nazwa\u0142a wiek XX \u201ewiekiem dziecka\u201d<a id=\"sdfootnote8anc\" href=\"#sdfootnote8sym\"><sup>8<\/sup><\/a>. Mo\u017ce s\u0142uszniej by by\u0142o nazwa\u0107 go \u201ewiekiem dzieciob\u00f3jstwa\u201d? \u201eW Niemczech przedhitlerowskich mordowano rocznie jeden milion dzieci, w katolickiej Francji \u2013 p\u00f3\u0142 miliona, w katolickiej Belgii \u2013 \u0107wier\u0107 miliona, w USA \u2013 dwa do trzech milion\u00f3w, w Sowieckiej Rosji \u2013 trzy miliony<a id=\"sdfootnote9anc\" href=\"#sdfootnote9sym\"><sup>9<\/sup><\/a>\u201d. Liczby te nabieraj\u0105 zupe\u0142nie innej warto\u015bci, kiedy przywo\u0142amy liczb\u0119 urodze\u0144 \u017cywych dzieci, np. we Francji wynios\u0142a w 1930 r. oko\u0142o 749 tys., a w Niemczech w 1928 r. urodzi\u0142o si\u0119 1183 tys. dzieci<a id=\"sdfootnote10anc\" href=\"#sdfootnote10sym\"><sup>10<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>A ile milion\u00f3w dzieci nie ujrza\u0142o \u015bwiat\u0142a dziennego w skali ca\u0142ego \u015bwiata?<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Kodeks karny z 1932 r. \u2013 legalizacja aborcji<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>W czasie prac redakcyjnych nad nowym kodeksem karnym na \u0142amach prasy odnajdujemy informacje dotycz\u0105ce prac specjalnej Komisji kodyfikacyjnej powo\u0142anej jeszcze przez I Sejm ustawodawczy. Prace wymaga\u0142y ogromnego wysi\u0142ku, w Polsce obowi\u0105zywa\u0142y trzy kodeksy: rosyjski w by\u0142ym Kr\u00f3lestwie, pruski w Wielkopolsce i austriacki w Ma\u0142opolsce. Ka\u017cdy z nich zawiera\u0142 wiele ju\u017c nieaktualnych praw. Pojawi\u0142a si\u0119 tak\u017ce w artyku\u0142ach sprawa przerwania ci\u0105\u017cy, czyli sztucznego poronienia. Rozpisywano si\u0119 na \u0142amach prasy feministycznej o karalno\u015bci kobiet i lekarzy<a href=\"#sdfootnote11sym\" id=\"sdfootnote11anc\"><sup>11<\/sup><\/a>, zarzucaj\u0105c, \u017ce kodeks wprowadza \u201eprzymusowe macierzy\u0144stwo\u201d<a href=\"#sdfootnote12sym\" id=\"sdfootnote12anc\"><sup>12<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Ubolewano nad matkami maj\u0105cymi po kilkoro dzieci, \u017ce s\u0105 przem\u0119czone, niezdolne do cieszenia si\u0119 \u017cyciem. \u201ePrzem\u0119czone matki po 6, 8, 9, 10 i wi\u0119cej dzieci \u2013 [\u2026] uginaj\u0105 si\u0119 pod ci\u0119\u017carem ci\u0105\u017cy, porodu, karmienia, wychowywania i pracy w domu i cz\u0119sto poza domem\u201d. Budzi\u0144ska-Tylicka proponowa\u0142a kobietom rozwi\u0105zanie, kt\u00f3re mia\u0142o wyzwoli\u0107 je z jarzma macierzy\u0144stwa, mia\u0142y sta\u0107 si\u0119 wolne i bez zobowi\u0105za\u0144. Pisa\u0142a: \u201e[\u2026] najlepiej u\u017cywa\u0107 \u015brodki zapobiegawcze ochronne, zapobiegaj\u0105ce zaj\u015bciu w ci\u0105\u017c\u0119 \u2013 ale 1\/ ciemne masy s\u0105 jeszcze nie u\u015bwiadomione dostatecznie, \u017ceby dobrze si\u0119 ochrania\u0107 od zap\u0142odnienia, 2\/ medycyna jeszcze \u0142atwego, a zupe\u0142nie pewnego \u015brodka nie posiada\u201d. Konkluduj\u0105c, autorka informowa\u0142a czytelnik\u00f3w, \u017ce: \u201e[\u2026] przerwanie ci\u0105\u017cy musi by\u0107 dozwolone, o ile sama kobieta chce, by ci\u0105\u017c\u0119 przerwa\u0107, a zrobione powinno by\u0107 tylko przez lekarza dobrze, czysto i tanio\u201d<a id=\"sdfootnote13anc\" href=\"#sdfootnote13sym\"><sup>13<\/sup><\/a>. <\/p>\n\n\n\n<p>Propagowano absolutn\u0105 wolno\u015b\u0107 kobiety, kt\u00f3ra jest niczym nieskr\u0119powana, mo\u017ce zrobi\u0107 z dzieckiem noszonym w \u0142onie co chce. Jest jej absolutn\u0105 w\u0142asno\u015bci\u0105. Mo\u017ce go zabi\u0107 albo pozwoli\u0107 mu si\u0119 urodzi\u0107, jest panem \u017cycia i \u015bmierci w\u0142asnego dziecka. Ta idea jest pochodn\u0105 \u015bwiata bez Boga, B\u00f3g \u201eumar\u0142\u201d, a bogiem jest cz\u0142owiek<a id=\"sdfootnote14anc\" href=\"#sdfootnote14sym\"><sup>14<\/sup><\/a>. A co to znaczy: dobrze zabi\u0107 dziecko w \u0142onie matki? Mo\u017cna by rzec, skutecznie, bez wyrzut\u00f3w sumienia i bez komplikacji. A c\u00f3\u017c to znaczy czysto? W warunkach higienicznych, by matka mia\u0142a \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce dokonuje si\u0119 dobro, \u017ce to, co si\u0119 czyni, czyni si\u0119 dla jej dobra. Przy mi\u0142ym i u\u015bmiechni\u0119tym personelu, \u017cyczliwym i zatroskanym o dobro swej pacjentki. Sumienie nadal ma by\u0107 czyste, bez wyrzut\u00f3w, bez \u015bwiadomo\u015bci, \u017ce matka zabi\u0142a w\u0142asne dziecko, \u017ce wyda\u0142a na nie wyrok. A c\u00f3\u017c to znaczy tanio? To jest poj\u0119cie wzgl\u0119dne, zale\u017cy od zasobno\u015bci portfela.<\/p>\n\n\n\n<p>Budzi\u0144ska-Tylicka na \u0142amach prasy feministycznej apelowa\u0142a do czytelnik\u00f3w, by rodziny mia\u0142y tyle dzieci, ile mog\u0105 wykszta\u0142ci\u0107 i zdrowo wychowa\u0107. Ostrzega\u0142a, \u017ce: \u201e[\u2026] liczne rodziny robotnicze podtrzymuj\u0105 n\u0119dz\u0119, za wiele r\u0105k do pracy tworzy wyzysk, niskie p\u0142ace i podtrzymuje bezrobocie\u201d. A to powoduje emigracj\u0119 do wielu kraj\u00f3w \u015bwiata. \u201eCorocznie 200 tys. ludzi ucieka z przeludnionej Polski po prac\u0119 do obcych\u201d. Rz\u0105dz\u0105cy nie byli w stanie zapewni\u0107 odpowiednich warunk\u00f3w pracy Polakom. Jak zaradzi\u0107 temu problemowi? Widzia\u0142a tylko jedno wyj\u015bcie, zabicie nienarodzonych dzieci. To mia\u0142o przynie\u015b\u0107 szcz\u0119\u015bcie i spok\u00f3j spo\u0142eczny. Wznie\u015b\u0107 nas na wy\u017cyny sukcesu gospodarczego. Wo\u0142a\u0142a do towarzyszek: \u201e[\u2026] musimy \u017c\u0105da\u0107, \u017ceby w nowym prawie polskim by\u0142o zastrze\u017cone, \u017ce tylko lekarz ma prawo robi\u0107 poronienia na \u017c\u0105danie kobiety \u2013 w dobrych warunkach higienicznych, by zabieg ten nie zagra\u017ca\u0142 jej zdrowiu, ani \u017cyciu\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Na \u0142amach czasopisma \u201eKobieta wsp\u00f3\u0142czesna\u201d od 1929 r. zapraszano kobiety do wype\u0142niania ankiet na temat przerywania ci\u0105\u017cy<a href=\"#sdfootnote15sym\" id=\"sdfootnote15anc\"><sup>15<\/sup><\/a>. Od 1930 r. organizowano akcj\u0119 zbierania podpis\u00f3w pod uchwa\u0142ami Wydzia\u0142\u00f3w Kobiecych PPS w ca\u0142ej Polsce, w celu zmiany projektu karnego<a href=\"#sdfootnote16sym\" id=\"sdfootnote16anc\"><sup>16<\/sup><\/a>. \u015arodowiska feministyczne i lewicowe stara\u0142y si\u0119 wszelkimi sposobami wywrze\u0107 presj\u0119 na parlamentarzystach, by jak najbardziej zliberalizowa\u0107 prawo karne odnosz\u0105ce si\u0119 do zabijania dzieci nienarodzonych, ich matek i lekarzy.<\/p>\n\n\n\n<p>Sprawa depopulacji i racjonalizacji urodze\u0144 sta\u0142a si\u0119 jeszcze g\u0142o\u015bniejsza w\u015br\u00f3d spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego za spraw\u0105 wspomnianej ju\u017c broszury Boya-\u017bele\u0144skiego \u201ePiek\u0142o kobiet\u201d. Autor zironizowa\u0142 tak wa\u017cn\u0105 spraw\u0119, jak\u0105 jest \u017cycie ludzkie. Uczyni\u0142 to b\u0142yskotliwie, o\u015bmieszaj\u0105c rzeczywisto\u015b\u0107, stwarzaj\u0105c pozory serdecznej troski o los matek. Literat nie wykaza\u0142 si\u0119 lekarsk\u0105 sumienno\u015bci\u0105 i zatroskaniem<a href=\"#sdfootnote17sym\" id=\"sdfootnote17anc\"><sup>17<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Polski Kodeks karny (art. 233)<a href=\"#sdfootnote18sym\" id=\"sdfootnote18anc\"><sup>18<\/sup><\/a> pozwala\u0142 lekarzowi pozbawi\u0107 dziecko \u017cycia przed urodzeniem, je\u017celi ci\u0105\u017ca powsta\u0142a w wyniku przest\u0119pstwa \u201e[\u2026] czynu nierz\u0105dnego wzgl\u0119dem osoby poni\u017cej lat 15 albo osoby zupe\u0142nie lub cz\u0119\u015bciowo pozbawionej zdolno\u015bci rozpoznania czynu lub kierowania swym post\u0119powaniem\u201d (art. 203)<a href=\"#sdfootnote19sym\" id=\"sdfootnote19anc\"><sup>19<\/sup><\/a>; oraz czynu nierz\u0105dnego, wymuszonego na innej osobie \u201e[\u2026] przemoc\u0105, gro\u017ab\u0105 bezprawn\u0105 albo podst\u0119pem\u201d (art. 204)<a href=\"#sdfootnote20sym\" id=\"sdfootnote20anc\"><sup>20<\/sup><\/a> lub te\u017c \u201e[\u2026] przez nadu\u017cycie stosunku zale\u017cno\u015bci lub wyzyskania krytycznego po\u0142o\u017cenia\u201d (art. 205)<a href=\"#sdfootnote21sym\" id=\"sdfootnote21anc\"><sup>21<\/sup><\/a>; sp\u00f3\u0142kowania \u201e[\u2026] z krewnymi w linii prostej, bratem lub siostr\u0105\u201d (art. 206)<a href=\"#sdfootnote22sym\" id=\"sdfootnote22anc\"><sup>22<\/sup><\/a>; zezwala\u0142 te\u017c lekarzom zabi\u0107 dzieci, o ile \u201ezabieg\u201d<a href=\"#sdfootnote23sym\" id=\"sdfootnote23anc\"><sup>23<\/sup><\/a> by\u0142 \u201ekonieczny ze wzgl\u0119du na zdrowie kobiety ci\u0119\u017carnej\u201d<a href=\"#sdfootnote24sym\" id=\"sdfootnote24anc\"><sup>24<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Feministki i komuni\u015bci przez ca\u0142y czas lansowali idee zmniejszania liczby dzieci w rodzinach, argumentuj\u0105c, \u017ce pa\u0144stwa nie sta\u0107 na tak du\u017c\u0105 rozrodczo\u015b\u0107. \u201ePolityka populacyjna Polski nie mo\u017ce podo\u0142a\u0107 zbyt wielkiej naszej rozrodczo\u015bci, wi\u0119c przerywanie przez lekarzy zapocz\u0105tkowanej ci\u0105\u017cy niepo\u017c\u0105danej, a nawet szkodliwej, wrogiej dla przeludnionej rodziny lub dla nieszcz\u0119\u015bliwej uwiedzionej, bezdomnej dziewczyny \u2013 jest tylko korzystne i wskazane wobec nadmiaru n\u0119dzy, bezrobocia i bezdomno\u015bci\u201d. \u015arodowiska lewicowe postulowa\u0142y, by propagowa\u0107 do woli \u015brodki niszcz\u0105ce p\u0142odno\u015b\u0107, by ka\u017cda kobieta mia\u0142a prawo do korzystania z tych \u015brodk\u00f3w. A je\u015bli to j\u0105 nie zabezpieczy przed ci\u0105\u017c\u0105, by mia\u0142a prawo \u201epozby\u0107 si\u0119 zarodka\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Feministki nie u\u017cywa\u0142y okre\u015blenia \u201edziecko w \u0142onie matki\u201d, by\u0142 to tylko zarodek, niekszta\u0142tna masa. W ich opinii nie by\u0142o tam jeszcze cz\u0142owieka. W tocz\u0105cej si\u0119 debacie publicznej g\u0142os zabiera\u0142o wiele os\u00f3b, jedn\u0105 z nich by\u0142 socjolog prof. Ludwik Krzywicki, kt\u00f3ry o\u015bwiadczy\u0142, \u017ce: \u201e[\u2026] jest za jawno\u015bci\u0105 i za prawem do przerywania ci\u0105\u017cy; nie zmieni to nic w istniej\u0105cych stosunkach, a ocali \u017cycie i zdrowie wielu kobietom. Nie obawia si\u0119 dla Polski wyludnienia, ale raczej przeludnienia. Co rok rodzi si\u0119 400&nbsp;000 lu\u01f3i, dla kt\u00f3rych nie ma pracy. Pa\u0144stwa dbaj\u0105 tylko o przysz\u0142ego rekruta, nie troszcz\u0105c si\u0119 o reszt\u0119. Skoro b\u0119\u01f3ie mniej lu\u01f3i, b\u0119\u01f3ie im daleko lepiej. Jest za propagowaniem \u015brodk\u00f3w przeciw zap\u0142odnieniu, tak jak si\u0119 czyni w Holandii\u201d<a id=\"sdfootnote25anc\" href=\"#sdfootnote25sym\"><sup>25<\/sup><\/a>. Przeludnienie by\u0142o bardzo cz\u0119stym argumentem, kt\u00f3ry wysuwa\u0142y osoby wspieraj\u0105ce zabijanie dzieci nienarodzonych<a id=\"sdfootnote26anc\" href=\"#sdfootnote26sym\"><sup>26<\/sup><\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p><em>Ks. K. Bielawny<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Przypisy:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote1anc\" id=\"sdfootnote1sym\">1<\/a> Zob. S. Szulc, dz. cyt., s. 17-19.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote2anc\" id=\"sdfootnote2sym\">2<\/a> Zob. Z. Daszy\u0144ska-Goli\u0144ska, <em>Zagadnienia\u2026<\/em>, dz. cyt., s. 177. Autorka tak argumentowa\u0142a spadek przyrostu naturalnego w krajach Europy Zachodniej pod koniec XIX w. i na pocz\u0105tku XX w.: \u201e[\u2026] obni\u017cka stopy urodze\u0144 jest zatem zjawiskiem powszechnym, zwi\u0105zanym z typem wsp\u00f3\u0142czesnej demokratycznej kultury, kt\u00f3re wcze\u015bniej czy p\u00f3\u017aniej wyst\u0119puje wsz\u0119dzie i \u015bwiadczy, \u017ce ludno\u015b\u0107 \u015bwiadomie reguluje spraw\u0119 uznawan\u0105 dawniej za wy\u0142\u0105czne nast\u0119pstwo instynktu p\u0142ciowego czy rozrodczego\u201d. Ale tu rodzi si\u0119 pytanie, jak mamy rozumie\u0107 \u201ewsp\u00f3\u0142czesn\u0105 demokratyczn\u0105 kultur\u0119\u201d, czy to taka, kt\u00f3ra wprowadza ma\u0142\u017ce\u0144skie zwi\u0105zki cywilne i rozwody na \u017c\u0105danie, kt\u00f3ra deprawuje dzieci i m\u0142odzie\u017c masowo, czy to taka, kt\u00f3ra wprowadza \u015brodki niszcz\u0105ce p\u0142odno\u015b\u0107? Ba\u0142bym si\u0119 to nazywa\u0107 kultur\u0105, raczej antykultur\u0105, kt\u00f3ra prowadzi \u015bwiat na manowce. Po kilkudziesi\u0119ciu dekadach widzimy skutki \u201ewsp\u00f3\u0142czesnej demokratycznej kultury\u201d, kultury, kt\u00f3ra przerodzi\u0142a si\u0119 w cywilizacj\u0119 \u015bmierci na skal\u0119 masow\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote3anc\" id=\"sdfootnote3sym\">3<\/a> Zob. W. Majda\u0144ski, <em>Ko\u0142yski\u2026<\/em>, s. 63; ten\u017ce, <em>Czy ma\u0142\u017conkowie maj\u0105 \u017cy\u0107 jak \u015bwi\u0119ci?<\/em>, RN 1939, nr 1, s. 2.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote4anc\" id=\"sdfootnote4sym\">4<\/a> Tam\u017ce, s. 64.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote5anc\" id=\"sdfootnote5sym\">5<\/a> Zob. W. Majda\u0144ski, <em>Pomaga\u0107 nim dziecko na \u015bwiat przyjdzie,<\/em> RN 1939, nr 2, s. 36. Autor z rzetelno\u015bci\u0105 prezentuje stan zak\u0142amania rzeczywisto\u015bci zwi\u0105zanej z zabijaniem dzieci nienarodzonych: \u201eBardzo wiele niemowl\u0105t pada ofiar\u0105 dlatego, \u017ce ludzie dzi\u015b wszystko przekr\u0119caj\u0105 i nie m\u00f3wi\u0105 ju\u017c: ona zabija dziecko, tylko \u2013 ona usun\u0119\u0142a ci\u0105\u017c\u0119. Nie m\u00f3wi\u0105 te\u017c: ten lekarz to morderca, bo \u017cyje z zabijania dzieci, ale m\u00f3wi\u0105: ten lekarz robi zabiegi. Nie m\u00f3wi\u0105: ta matka idzie zar\u017cn\u0105\u0107 dziecko, ale m\u00f3wi\u0105 \u2013 idzie na operacj\u0119, bo jest chora. Zupe\u0142nie tak samo si\u0119 teraz o tym m\u00f3wi, jako o wielkich z\u0142odziejach, o kt\u00f3rych si\u0119 dzi\u015b powiada, \u017ce nie kradn\u0105, lecz\u2026 defrauduj\u0105. Chcemy wszyscy sprawiedliwo\u015bci, ale dot\u0105d jej nie b\u0119dzie, dok\u0105d do ka\u017cdej dzieciob\u00f3jczyni nie b\u0119dziemy m\u00f3wili: Ty\u015b zabi\u0142a dziecko! Nie b\u0119dzie sprawiedliwo\u015bci w Polsce, dok\u0105d wyrodne matki ca\u0142owane b\u0119d\u0105 przez katolik\u00f3w po r\u0119kach i nazywane przez nas porz\u0105dnymi kobietami. Tak samo trzeba m\u00f3wi\u0107 wyra\u017anie o lekarzach, co \u017cyj\u0105 z rzezi dzieci polskich. Pan\u00f3w tych inaczej si\u0119 nie nawr\u00f3ci, bo ich obchodzi forsa, a nie sumienie. Niekt\u00f3rzy z nich buduj\u0105 kamienice za pieni\u0105dze zebrane za rze\u017a dzieci polskich\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote6anc\" id=\"sdfootnote6sym\">6<\/a> Zob. W. Weychert-Szymanowska, <em>Pierwszy Og\u00f3lnopolski Kongres Dziecka<\/em>, GK 1938, nr 19.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote7anc\" id=\"sdfootnote7sym\">7<\/a> Zob. K. Key, <em>Stulecie dziecka<\/em>, przek\u0142ad I. Moszczy\u0144ska, Warszawa 1928.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote8anc\" id=\"sdfootnote8sym\">8<\/a> Zob. S. Podole\u0144ski, <em>O \u017cycie nienarodzonych<\/em>, dz. cyt., s. 9.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote9anc\" id=\"sdfootnote9sym\">9<\/a> Zob. W. Majda\u0144ski, <em>Ko\u0142yski\u2026<\/em>, dz. cyt., s. 60.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote10anc\" id=\"sdfootnote10sym\">10<\/a> Zob. S. Podole\u0144ski, <em>O \u017cycie nienarodzonych<\/em>, dz. cyt., s. 30.<\/p>\n\n\n\n<p><a><\/a> <a href=\"#sdfootnote11anc\" id=\"sdfootnote11sym\">11<\/a><sup> <\/sup><em>Jakie prawa musz\u0105 mie\u0107 rodzice<\/em>, GK 1939, nr 5, s. 138. Co do karalno\u015bci za zabicie dziecka nienarodzonego pisano tak w 1939 r.: \u201e[\u2026] najwy\u017csza kara powinna by\u0107 za pozbawienie \u017cycia polskiego niemowl\u0119cia. Lekarzy, dokonuj\u0105cych tak niecnych operacyj, powinno si\u0119 za to nie tylko surowo kara\u0107, ale i odebra\u0107 im od tego czasu prawo do leczenia na ca\u0142e \u017cycie, tak samo trzeba robi\u0107 z takimi akuszerkami. Rodzicom zwyrodnia\u0142ym, wrogom posiadania dzieci \u2013 nale\u017cy odbiera\u0107 prawa obywatelskie i nie dawa\u0107 pracy.<\/p>\n\n\n\n<p>Ratowa\u0107 musimy ma\u0142\u017ce\u0144stwa z dzie\u0107mi. Bo inaczej przyjd\u0105 takie czasy, \u017ce Polska b\u0119dzie si\u0119 prosi\u0142a o dzieci, ale dzieci\u2026 nie b\u0119dzie\u201d. Jak\u017ce prorockie s\u0142owa wypowiedziane przed 80 laty.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote12anc\" id=\"sdfootnote12sym\">12<\/a> Zob. J. Budzi\u0144ska-Tylicka, <em>Macierzy\u0144stwo<\/em>, GK 1930, nr 5; zob. W. Wicher, <em>Walka o kie\u0142kuj\u0105ce ludzkie \u017cycie<\/em>, PP 1930, nr 561, s. 261.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote13anc\" id=\"sdfootnote13sym\">13<\/a> Zob. J. Budzi\u0144ska-Tylicka, <em>Przerwanie ci\u0105\u017cy a Kodeks Karny<\/em>, GK 1930, nr 4; zob. T. Boy-\u017bele\u0144ski, <em>Piek\u0142o kobiet<\/em>, dz. cyt., s. 12-14. W. Majda\u0144ski ilustruje to s\u0142owami: \u201eCo robi dzi\u015b post\u0119powa matka? \u2013 Gdy pozna, \u017ce sta\u0142a si\u0119 matk\u0105, zaczyna przede wszystkim my\u015ble\u0107, jak nie dopu\u015bci\u0107, by dzieci\u0119 to \u015bwiata Bo\u017cego nigdy nie ogl\u0105da\u0142o. Oczywi\u015bcie, wszystkie s\u0105siadki na oko\u0142o radz\u0105, jak kt\u00f3ra mo\u017ce: jedne stary spos\u00f3b, drugie nowy; radz\u0105 \u2013 tru\u0107, wskazuj\u0105 przy tym, co, kiedy i jak, a jeszcze inne, te najm\u0142odsze, najmodniejsze i najbardziej post\u0119powe, radz\u0105 po prostu czym pr\u0119dzej \u2013 i\u015b\u0107 do szpitala i kaza\u0107 \u017cywcem zarzn\u0105\u0107. Matka si\u0119 chwilk\u0119 waha, szczeg\u00f3lnie gdy to pierwsze dopiero dziecko, zgodny ch\u00f3r przyjaci\u00f3\u0142ek j\u0105 powoli przekonuje [\u2026] Modna matka ju\u017c si\u0119 nie waha. Jeszcze, gdy wesz\u0142a do szpitala, wstyd jej by\u0142o, czy czasem kto\u015b gdzie\u015b tutaj nie b\u0119dzie jej czyni\u0142 wyrzut\u00f3w. Ale piel\u0119gniarki \u2013 nic, lekarze \u2013 nic, a do reszty si\u0119 uspokoi\u0142a, gdy na wsp\u00f3lnej sali powita\u0142a j\u0105 gromada m\u0142odych, zdrowych kobiet, kt\u00f3re przysz\u0142y w tym samym celu! Tylko gdzie\u015b jedna rodzi\u0142a dzieci\u0105tko. Modna matka widzia\u0142a, \u017ce po kolei przychodzi\u0142y do tej jednej przekonywa\u0107 j\u0105 i poucza\u0107, co ma robi\u0107, by wi\u0119cej nie rodzi\u0142a. Przysz\u0142a kolej i na nasz\u0105 modn\u0105 matk\u0119: zmasakrowano jej dziecko, z\u0142o\u017cono drgaj\u0105ce jeszcze kawa\u0142ki do papieru i w\u0142o\u017cono je do trumny jakiego\u015b gru\u017alika, kt\u00f3ry le\u017ca\u0142 akurat w kostnicy\u201d. Zob. W. Majda\u0144ski, <em>W obronie \u017cycia niemowl\u0105t<\/em>, RN 1938, nr 9, s. 260.<\/p>\n\n\n\n<p><a><\/a><a><\/a> <a href=\"#sdfootnote14anc\" id=\"sdfootnote14sym\">14<\/a> Zob. S. Kowalczyk, <em>Koncepcja cz\u0142owieka i spo\u0142ecze\u0144stwa Fryderyka Nietzschego<\/em>, w: <em>Roczniki Nauk Spo\u0142ecznych 1988-1989<\/em>, t. 16-17, z. 1, s. 193-214; zob. P. Dybel, <em>Schulz, Nietzsche i \u015bmier\u0107 Boga<\/em>, w: <em>Wiek XIX<\/em>.&nbsp;<em>Rocznik Towarzystwa Literackiego<\/em>&nbsp;im.&nbsp;<em>Adama Mickiewicza<\/em><em>, Warszawa 2018, s. 271-279. F. Nietzsche w \u201e<\/em>Wiedzy radosnej\u201d <em>pisa\u0142: \u201e<\/em>B\u00f3g umar\u0142! B\u00f3g nie \u017cyje! My\u015bmy go zabili! Jak\u017ce si\u0119 pocieszymy, mordercy nad mordercami? Naj\u015bwi\u0119tsze i najmo\u017cniejsze, co \u015bwiat dot\u0105d posiada\u0142, krwi\u0105 sp\u0142yn\u0119\u0142o pod naszymi no\u017cami \u2013 kto zetrze z nas t\u0119 krew? Jaka\u017c woda obmy\u0107 by nas mog\u0142a? Jakie\u017c uroczysto\u015bci pokutne, jakie\u017c igrzyska \u015bwi\u0119te b\u0119dziem musieli wynale\u017a\u0107? Nie jest\u017ce wielko\u015b\u0107 tego czynu za wielka dla nas? Czy\u017c nie musimy sami sta\u0107 si\u0119 bogami, by tylko zdawa\u0107 si\u0119 jego godnymi?\u201d, prze\u0142. L. Staff.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote15anc\" id=\"sdfootnote15sym\">15<\/a> Zob. <em>Kilka uwag o paragrafach 141 i 142<\/em>, \u201eKobieta Wsp\u00f3\u0142czesna\u201d 1929, nr 51.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote16anc\" id=\"sdfootnote16sym\">16<\/a> Zob. J. Budzi\u0144ska-Tylicka, <em>Przerwanie ci\u0105\u017cy a Kodeks Karny<\/em>, GK 1930, nr 4.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote17anc\" id=\"sdfootnote17sym\">17<\/a> Zob. T. Boy-\u017bele\u0144ski, <em>Piek\u0142o kobiet<\/em>, dz. cyt., s. 7-137.<\/p>\n\n\n\n<p><a><\/a> <a href=\"#sdfootnote18anc\" id=\"sdfootnote18sym\">18<\/a> Zob. <em>Polski Kodeks Karny<\/em>, Lw\u00f3w 1932, s. 121.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote19anc\" id=\"sdfootnote19sym\">19<\/a> Tam\u017ce, s. 107.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote20anc\" id=\"sdfootnote20sym\">20<\/a> Tam\u017ce, s. 108.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote21anc\" id=\"sdfootnote21sym\">21<\/a> Tam\u017ce.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote22anc\" id=\"sdfootnote22sym\">22<\/a> Tam\u017ce, s. 109.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote23anc\" id=\"sdfootnote23sym\">23<\/a> Zabicie dziecka nienarodzonego nie by\u0142o zabiegiem, by\u0142o i jest morderstwem.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote24anc\" id=\"sdfootnote24sym\">24<\/a> Zob. <em>Polski Kodeks Karny<\/em>, Lw\u00f3w 1932, s. 121.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote25anc\" id=\"sdfootnote25sym\">25<\/a> Cyt. za T. Boy-\u017bele\u0144ski, <em>Piek\u0142o kobiet<\/em>, dz. cyt., s. 32.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"#sdfootnote26anc\" id=\"sdfootnote26sym\">26<\/a> Zob. A. Szyma\u0144ski, <em>Ograniczanie urodzin\u2026<\/em>, dz. cyt., s. 37-41.<\/p>\n<p>Views: 70<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Z b\u00f3lem trzeba przyzna\u0107, \u017ce od 1932 r. zauwa\u017calny jest spadek urodze\u0144 w Polsce. Stracili\u015bmy sw\u0105 mocarstwow\u0105 pozycj\u0119 w \u015bwiecie w liczbie niemowl\u0105t. Spadli\u015bmy do 29,1 urodze\u0144 rocznie na tysi\u0105c os\u00f3b, trzy lata p\u00f3\u017aniej \u2013 do 26,2, a\u017c wreszcie w 1938 r. \u2013 do nieco ponad 241. Nale\u017cy przypuszcza\u0107, \u017ce dzia\u0142ania feministek, libera\u0142\u00f3w i komunist\u00f3w &hellip; <\/p>\n<p class=\"link-more\"><a href=\"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/zapasc-demograficzna-w-latach-trzydziestych-xx-stulecia\/\" class=\"more-link\">Czytaj dalej<span class=\"screen-reader-text\"> \u201e<strong>Zapa\u015b\u0107 demograficzna w latach trzydziestych XX stulecia<\/strong>\u201d<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4151,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-606","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/606","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=606"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/606\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4156,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/606\/revisions\/4156"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4151"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/demografia.com.pl\/demografia\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=606"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}